Ҡасан бөтөр был мәхшәр?"Эшкә машина менән барырға ҡурҡып торам, ниңәлер етәкселек туҡталҡа тураһында хәстәрлек күрмәгән бит. Шуға ла "ат"ымды юл буйында ҡалдырырға тура килә. Әлбиттә, хәүефле, әммә башҡа сара юҡ", – тип Өфөләге бер танышым аһ-зарын һөйләп торғайны. Яңыраҡ туҡтарға ярамаған урында ҡалдырылған машинаһын полиция хеҙмәткәрҙәре эвакуаторға тейәп алып киткән дә хәҙер штраф менән бергә дүрт мең һумға яҡын аҡса түләргә кәрәк икән.
Баш ҡала урамдарын киңәйттеләр, был – һәйбәт күренеш. Юлды иркенәйтеү буйынса эш быйыл да дауам итәсәк. Элекке тар урамдар хәҙер күпкә яҫырҙы кеүек, әммә машиналарға махсус урын булдырыу тураһында ныҡлап уйланылмаған шул.
Ком: 0 // Уҡынылар: 749 тапҡыр // Тотош уҡырға
Мәҙәни тормош йәнләнәБөйөк урыҫ йырсыһы Федор Шаляпиндың тыуыуына — 140, Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрының асылыуына 75 йыл тулыу уңайынан Өфөлә ҙур тамаша уҙғарыу күҙаллана.
Республикабыҙҙың мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡова матбуғат конференцияһында ошо хаҡта һөйләне. Ул быйыл уҙғарыласаҡ бүтән мөһим мәҙәни саралар хаҡында ла һүҙ алып барҙы.
— 13 февралдә балет театрында үтәсәк гала-концертта донъяның иң шәп опера йырсылары ҡатнаша. Әлегә уларҙың исемдәрен әйтә алмайым, сөнки был проект Глинка исемендәге музей менән берҙәмлектә бойомға ашырыла.
Ком: 0 // Уҡынылар: 817 тапҡыр // Тотош уҡырға
Сүплектәр сүпләп бөткөһөҙРәсми мәғлүмәттәргә ҡарағанда, Башҡортостандың көньяҡ-көнсығыш райондарында ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтары сығарып түгелгән 300-ҙән ашыу сүплек бар һәм уларҙың береһе лә ҡануниәт нигеҙендә нығытылған экологик талаптарға яуап бирмәй. Был хаҡта Башҡортостандың тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министры Илдар Һаҙыев район хакимиәттәре башлыҡтарының Баймаҡта уҙғарылған кәңәшмәһендә белдерҙе.
– Былтыр министрлыҡ тупраҡҡа, ер аҫты һыуҙарына һәм һыу ятҡылыҡтарына сүплектәрҙең ни тиклем зыян иткәнен асыҡлау маҡсатында тикшереү эштәре башланы.
Ком: 0 // Уҡынылар: 874 тапҡыр // Тотош уҡырға
“Асылмаған сер” асылырХәҙер китап сығарыу эше менән берәүҙе лә аптыратып булмай: дәүләт нәшриәтенән тыш, шәхси ойошмалар ҙа шөғөлләнә. Дәүләкән районының “Дим” әҙәби берекмәһе лә үҙ ағзаларының ижад емештәрен туплап, даими рәүештә халыҡ хөкөмөнә тәҡдим итеп килә. Яңы йылға үҙҙәренә бүләк эшләп, әҙәби берекмә ағзалары “Асылмаған сер” китабын ҡулына алды.
Иллегә яҡын дана тираж менән сыҡҡан был баҫмала Миңзәлә Хәлилова, Гөлүзә Арыҫланова, Гөлшат Саматова, Тәнзилә Юсеева, Рәмил Фәйзуллин, Зөләрәм Снигирева, Клара Әғзәмова, Земфира Атанғолова, Наил Хәмитов, Фәниә Дәүләтйәрова, Сәриә Садиҡова, Олеся Әхмәтрәхимова ижад иткән шиғырҙар, йырҙар, хикәйәләр, нәҫерҙәр тупланған.
Ком: 0 // Уҡынылар: 923 тапҡыр // Тотош уҡырға
“Күңел йылыһы һалҡында өшөтмәне...”Дуҫтар, дуҫтар! Таралышмай,
Тарҡауландыҡ,
Балҡып түгел, быҫҡып яныр
Көнгә ҡалдыҡ.
Хатта ағас, хатта утын —
Күрсе, ана! —
Өйөбөрәк бергә яҡҡас,
Дөрләп яна,
— тип яҙған Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәрим. Тәрән мәғәнәле был шиғыр һис ҡасан да әһәмиәтен юғалтмай, сөнки кешелек дуҫлыҡһыҙ йәшәй алмай.
Ком: 0 // Уҡынылар: 980 тапҡыр // Тотош уҡырға
Суҡ турғайАуыл балаһы тыуған мөхитенә кендеге менән бәйләнгән булалыр ул, шунлыҡтан тиҫтәләрсә йыл ҡалала, сит ерҙә йәшәһә лә, барыбер туған тәбиғәтен һағынып, эстән генә һыҙлана, һағышлана.
Әсәйем менән бәләкәйҙән тыуған ҡырҙарҙы, тауҙарҙы, яландарҙы гиҙеп, еләк-емешен, дауалы үләндәрен йыя торғайныҡ, шуға ла минең өсөн ер еләге, балан, миләш, муйыл, ҡыҙыл һәм ҡара бөрлөгән, еҙәй һәм башҡа әллә күпме төрлө тәбиғәт ниғмәттәре әле лә ҡәҙерле. Үҙаллы донъя көтә башлағас, ҡыр-урмандарҙан баҡсама һәр төрлө емеш ағасын алып ҡайтып ултыртырға тырыштым.
Ком: 0 // Уҡынылар: 1044 тапҡыр // Тотош уҡырға
Һунарсыға эҙ кәрәк, эҙ күрергә күҙ кәрәкБашҡортостанда һуңғы осорҙа ҡабандар бермә-бер артҡан тигән мәғлүмәтте ишеткәс, бынан тиҫтә йыл элек булған хәл-ваҡиғалар иҫкә төштө…
Бер мәл таныштарым ошо йыртҡыстарҙы аулауҙары тураһында мауыҡтырғыс итеп һөйләгәйне. Ҡабандар үрсеһә, һунарсының ҡаршыһына уҡ килеп сыға, имеш — атырға ғына өлгөр! Был һөйләшеүҙән һуң минең дә һунарға сыҡҡым килде, шуға ла һунарсылар ойошмаһына барып теркәлдем. Әмәлгә ҡалғандай, республиканың көнбайышында ҡабандар үрсеп киткән, хатта Бәләбәй, Шаран райондарында эпидемия ҡурҡынысы бар, тигән хәбәр ишетелде. Ауылға яҡын урман буйҙарында уларҙың емтектәрен осратыуҙары теркәлгән.
Ком: 0 // Уҡынылар: 746 тапҡыр // Тотош уҡырға
"Мылтығымды камераға алмаштырҙым"Александр Подмаревтың ижадына Интернет селтәрендә тап булдым. Улым менән һоҡлана-һоҡлана авторҙың фильмдарын ҡараныҡ. "Уны күреп, мотлаҡ танышырға кәрәк", – тип уйлап ҡуйҙым. Ниһайәт, быға форсат та тыуҙы. Александр Краснокама районының Николо-Березовка ауылында йәшәй, ғүмер буйы электр ҡорамалдары йүнәтә. Әле был һөнәренән тыш һунарсылыҡ хужалыҡтарының береһендә егерлыҡ эшен дә алып бара, сөнки тәбиғәтте күҙәтеү, йәнлектәрҙе, ҡоштарҙы камераға "эләктереү" теләге уны гел урманға әйҙәй.
Урман “ене” Александрға бала саҡта уҡ әсәһенән ҡағыла. Еләк-емеш, бәшмәк, дарыу үләндәре йыйырға яратҡан Анна Петровна малайҙы бәләкәйҙән үҙе менән эйәртә, урманды танырға һәм, иң мөһиме, тыңларға өйрәтә.
Ком: 0 // Уҡынылар: 968 тапҡыр // Тотош уҡырға
Тыныслыҡ нигеҙе — айыҡ аҡылНоябрь айында Кубаға Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығынан 32 тонна ауырлығындағы йөк оҙатылды. Куба хөкүмәте менән килешелгәнсә, Ил-76 самолетына төҙөлөш материалдары тейәлгәйне. Сәбәбе билдәле: АҠШ-тың яр буйҙарындағы ел-дауыл Кубаға ла йоғонто яһаған. Киләсәктә Азатлыҡ утрауына медикаменттар һәм аҙыҡ-түлек ебәреләсәк.
Элек Кубаға башҡа төрлө йөктәр ҙә оҙатылды. 1962 йылда беҙ Владивостокта, Тымыҡ океан флотында, хеҙмәт итә инек. Һыу аҫты кәмәһендә йөҙөүселәрҙе өйрәтә торған уҡыу-уҡытыу отрядындабыҙ. Бер көндө сәйәси бүлек начальнигы, 2-се ранг капитаны Левченко офицерҙар йыйылышында беҙгә АҠШ менән СССР араһында һуғыш башланыу ихтималлығы хаҡында хәүефләнеп һөйләне.
Ком: 0 // Уҡынылар: 1073 тапҡыр // Тотош уҡырға
Серле лә, мөғжизәле лә был ҡышҡы тәбиғәт. Ап-аҡ ҡар бөртөктәре, ҡояш нурында төрлө төҫкә мансылып, йылҡылдап-йымылдап ергә ята. Гүйә, улар тәбиғәтте паклыҡҡа урай, гел сафлыҡҡа, аҡлыҡҡа өндәй. Мамыҡтай юрғаны менән ерҙе ел-бурандарҙан һаҡлай. Әйтерһең, үҙенең аҡлығы менән тирә-яҡтың кәмселеген ҡаплай.
Кеше күңеле лә ҡыштай аҡ, саф була бит ул. Ҡояштай яҡты нурҙары менән донъяны йәмләй, биҙәй, эргә-тирәгә йылылыҡ өләшә. Был һүҙҙәрҙе өс быуын уҡыусыларының остазы булған, күңелдәрен үҙенең ябайлығы, сабырлығы менән арбаған Факиһа Саҙрислам ҡыҙы Низаметдиноваға ҡарата әйтергә мөмкин.
Ауылға ул йәш кенә килеш, Тимирязев исемендәге институтты тамамлағас та килә.
Ком: 0 // Уҡынылар: 1034 тапҡыр // Тотош уҡырға
Иманлы аҡһаҡалыбыҙРәсәй тарихында Ватан һуғышы — иң данлыҡлы һәм иҫтәлекле ваҡиғаларҙың береһе. Бынан 200 йыл элекке оло яуҙа башҡорттар ҙа батырҙарса һуғышҡан, еңеүгә үҙенең ҙур өлөшөн индергән. Ҡаһарманлыҡ әле лә онотолмай, хәтерҙе яңыртыу маҡсатында саралар йыш үтә. Мәҫәлән, республиканың “Төньяҡ амурҙары” һәм “Өфө пехота полкы” хәрби-тарихи реконструкция клубтары йыл һайын Ватан һуғышы ваҡиғаларын һынландырыуҙа ҡатнаша. Былтыр Бородино яланына “Төньяҡ амурҙары” клубы ағзаһы булараҡ, полк муллаһы сифатында аҡһаҡалыбыҙ Ғиндулла Шәйәхмәтов та барып ҡайтты.
Ком: 0 // Уҡынылар: 1009 тапҡыр // Тотош уҡырға
25 йыл яҙылған әҫәрБашҡорт әҙәбиәте ғилеменә, бигерәк тә уның фольклорын өйрәнергә тос өлөш индергән ғалим Кирәй Мәргәндең тыуыуына 100 йыл тулды. Уның рухи мираҫында әҙәбиәт өлгөләре лә бихисап. Бигерәк тә яҙыусының "Бөркөт ҡанаты" исемле тарихи романы үҙенең тематикаһы, жанр байлығы менән генә түгел, ошо йүнәлештәге тәүге әҫәр булыуы менән дә ҡиммәтле.
Киң эпик ҡоласлы роман дүрт китаптан тора. Яҙыусы үҙенең төп әҫәрен ижад итер өсөн 25 йыл арымай-талмай хеҙмәт иткән. Роман тулы вариантта, автор мәрхүм булғас, Башҡортостандың үҙ ирке менән Урыҫ дәүләтенә ҡушылыуының 450 йыллығы айҡанлы нәшер ителде.
"Бөркөт ҡанаты" ХVI быуат урталарындағы ҡатмарлы ваҡиғаларҙы бәйән итә.
Ком: 0 // Уҡынылар: 809 тапҡыр // Тотош уҡырға
Һаумы. йәйен!Хикәйә
Fәзиз ҡарт ейәне Кәрим менән иртән иртүк Бөрмәсә йылғаһына йыйынды. Район үҙәгендә хакимиәт башлығы урынбаѕары булып эшләгән Зөлфирә ҡыҙының улы Кәрим каникулын һәр саҡ Аҡсәйеттә ҡартатаһы янында үткәрергә тырыша. Ҡырға сығайыҡ, тип кенә тора бит ҡолонсағы. Ҡарт баланың тәбиғәтте яратыуын үҙенә оҡшата, үҙе белгәнен һөйләр, өйрәтер кешеһе булыуына ҡыуанып бөтә алмай. Ҡыҙҙарға атай ул. Тыуған ауылда нигеҙ һаҡлар улы булмауы үкендерә, тик нишләйһең… Бәлки, ейәне бында ҡайтып, уның эшен дауам итер. Ҡартатай — һунарсы, балыҡсы, көтөүсе, тракторсы… Ауыл кешеһе өсөн нимә кәрәк, бөтәһен дә булдыра.
Бөгөн улар балыҡ шөшләмәксе.
Ком: 0 // Уҡынылар: 680 тапҡыр // Тотош уҡырға
Фанилыҡта ожмах утрауы бармы? Бар. Ул — һәр кемдең тыуған ере! Сит-ят тарафтарҙың күҙҙе ҡамаштырырлыҡ, күңелде арбарлыҡ тәбиғәтенә һоҡланып, йылы диңгеҙендә ҡойоноп, йән-тәндәренә сихәт алғандар ҙа кендек ҡаны тамған ғәзиз еренең һәр ҡыуағын, үлән-ҡылғанын, сылтырап аҡҡан шишмәләрен, күкһел тау һырттарын, икһеҙ-сикһеҙ булып тойолған далаларын һағынып ҡайта. Тыуған яҡтың илаһи, һөйләп кенә аңлата алмаҫлыҡ көсө тарта. Быны һәр күҙәнәгең менән тойорға ғына мөмкин: күңелдә ул хис булып урғыла, шарламалай ҡайнай, төньяҡ һалҡынылай туңдыра, йәнеңде һурып алырҙай булып ҡайҙалыр ашҡындыра.
Ком: 0 // Уҡынылар: 1542 тапҡыр // Тотош уҡырға
Белорет – майҙаны буйынса республикала иң ҙур район. Тик күптәребеҙ үҙебеҙ йәшәгән Көньяҡ Уралдағы Ямантау, Ар ташы, йәнә Бөрйән районының Шүлгәнташ мәмерйәһе тураһында ғына мәғлүмәтле. Йәл, мәктәптә тыуған төйәгебеҙҙең тәбиғәт һәм тарих ҡомартҡыларын өйрәнеүгә етерлек иғтибар бүленмәй. Ә үҙенең бай, күп төрлө үҫемлектәре, ятҡылыҡтары менән дан тотҡан Елмәрҙәк, Бишитәк (Шатаҡ), Кирәл тауҙары, Рәз ташы, Ҡотҡор йылғаһы нәҡ беҙҙең районда бит. Ҙур булмаған заводтары, рудниктары һәм приискылары менән дә тарихҡа инеп ҡалған урындар бар. Шундайҙарҙың береһе – Ҡотҡор йылғаһы.
Ком: 0 // Уҡынылар: 845 тапҡыр // Тотош уҡырға
Артҡа 1 2 Алға
Бит башына