Телдәрҙе өйрәтеү мөмкинлеге ҙурРеспублика Башлығы Рөстәм Хәмитов төбәктә туған һәм дәүләт телдәрен уҡытыуға ҡағылышлы кәңәшмә үткәрҙе. Унда Башҡортостан Хөкүмәте ағзалары, профилле министрлыҡ һәм ведомство етәкселәре, ғилми ойошмалар вәкилдәре ҡатнашты.
Ком: 0 // Уҡынылар: 236 тапҡыр // Тотош уҡырға
Оло юл саты: уңғамы, һулғамы?Йәмәғәт, күмәкләп иҫкә төшөрәйек әле: бала саҡта Гагариндың ҡаһарманлығына һоҡланған, уның ише Йыһан киңлектәрен гиҙергә хыялланған егеттәр һәм ҡыҙҙар арағыҙҙа бар ине, эйе бит? Үткән быуаттың туҡһанынсы йылдары иһә юристарҙы, иҡтисадсыларҙы ифрат популяр итте: был йүнәлеш буйынса уҡырға инеү өсөн күп һәм төрлө йүнәлешле тырышлыҡ һалырға кәрәк ине... Хәҙер иһә йәштәр нефть һәм газ менән эш иткән тотороҡло компанияларҙа топ-менеджер булырға йә иһә Интернет селтәре аша тиҙ һәм күп аҡса эшләргә хыяллана... Әлбиттә, был – шартлы билдәләмә, ә шулай ҙа... Заман елдәре ҙур тиҙлек менән ысынбарлыҡтың йөҙөн үҙгәрткәндә, стратегик фекер йөрөтөп, һөнәр һайлауҙа ҡыйыу аҙымдар яһағандар ота торған ваҡытта йәшәйбеҙ бөгөн. Шуға ла әлеге көндә ниндәй һөнәр һайлайым да ҡайҙа ғына барайым, тип тормош сатында албырғап ҡалғандарға әйтер һүҙебеҙ шул: мөмкинлектәрҙе ҡулдан ысҡындырмағыҙ, ҡыйынлыҡтарҙан ҡурҡмағыҙ, глобаль фекерләгеҙ, яңы даирәләр һәм киңлектәр яулағыҙ!
...Әйткәндәй, Йыһан тигәндән. Омск дәүләт техник университетында быйылдан башлап “Ангара” ракеталары етештереү өсөн Инженерҙар әҙерләү үҙәге асылды. Йыһан кадрҙарын әҙерләү иң юғары даирәләрҙә ыңғай баһаланған, йәш белгестәр әҙерләүгә иң яҡшы уҡытыусылар йәлеп ителгән. Үҙәктең эшмәкәрлеге принципиаль яңы кимәлдәге юғары класлы белгестәр әҙерләүгә ҡайтып ҡаласаҡ... Нисек кенә булмаһын, “ваҡыт” һәм “аҡса” төшөнсәләре бөгөн бөтөнләй башҡаса баһаланғанын, йәмғиәттә квалификациялы һәм булдыҡлы белгестәр алтынға торошло икәнлеген онотмағыҙ, һайлаған һөнәрегеҙҙең оҫтаһы булығыҙ.
Ком: 0 // Уҡынылар: 266 тапҡыр // Тотош уҡырға
Үткән юлдар ҡабат саҡырғанда…1954 йылда Өфөләге педагогия инс­титутын тамамлағандан һуң үҙ теләгем менән ситтә йәшәгән милләттәштәремде күреү һәм уларҙың балаларын уҡытыу өсөн Силәбе өлкәһенә юл алдым. Унда Ҡоншаҡ районының Яңы Бүре ете йыллыҡ башҡорт-урыҫ мәктәбенә эшкә тәғәйенләндем. Күп тә үтмәй, 1957 йылда, Ҡыштым атом шартлауы булып, ул төбәктә йәшәгән башҡорт ауылдары халҡын Ҡоншаҡ районы биләмәһенә күсереп килтерҙеләр. Яңы ауылдар төҙөлә башланы: алты ай эсендә һалдаттар таҡта йорттар ултыртып, әсе афәт күргән ғаиләләр күсерелде. Уларҙың балалары өсөн мәктәп, балалар баҡсалары ла төҙөлдө. Хәлит ауылында ла тиҙ арала 10 йыллыҡ мәғариф учреждениеһы һалынып, юғары белемле уҡытыусыларҙы туп­ланылар. Мин дә ошо исемлеккә инеп, атом шартлауының ғазаптарын күргән балаларҙы уҡытырға тотондом. Хәлит мәктәбендә тирә-яҡ башҡорт ауылдарынан да уҡыусылар белем ала башланы.
Хәлиткә Ғәлекәй ауылы халҡы күсерелгәйне. Миңә 12 йыл буйы фажиғәгә тарыған милләттәштәремдең ҡанлы күҙ йәштәрен күрергә, ғүмер буйы йәшәгән иленән сығып китергә мәжбүр ителгән халҡыбыҙҙың башына төшкән ауыр ҡайғыһын уртаҡлашырға, улар менән бергә хәсрәтләнергә тура килде.
Ком: 0 // Уҡынылар: 493 тапҡыр // Тотош уҡырға
Һалым түләрлек кенә...  (Уйынлы-ысынлы)“Һаумы, ҡустым! Тимербикә инәйең был. Үҙең беләһең: мин кешене бушҡа ғына борсой торғандарҙан түгел. Ваҡытың тығыҙ икәнлеген дә аңлайым, Хөкөмәт эшенә башкөллө сумғанһың. Мине лә шул бер Хөкөмәт закуны йоҡлар йоҡоларымдан, ашар аштарымдан яҙҙырғанын аңлаһаң икән. Гел эшһеҙ ятҡан әрәмтамаҡтарға һалым һалынасаҡ тип яҙып, ауыл халҡын ҡурҡытып бөттөгөҙ бит. Хут шул нәмәнең суммаһы күпме икәнлеген күрһәтмәһәгеҙ ни була? Беҙҙә ни улар өй һайын, ауылыбыҙҙан ғына бер-ике депутатҡа айлыҡ эш хаҡын түләрлек аҡса йыйылырлыҡ. “Пенсия йәшен арттыралар”, тип яҙғанығыҙҙан бирле ағайың гәзит уҡыуҙан туҡтаны. “Инде бер йыл ҡалды тигәндә”, – тип төндәр буйы уфтаныуҙан бушамай.
Ком: 0 // Уҡынылар: 276 тапҡыр // Тотош уҡырға
Ҡара серРәйес менән Финат күрше генә йәшәй. Тормоштары, яҙмыштары оҡшаш. Йәш аралары ике генә йыл булған ауылдаштар урта мәктәпте тамамлап торманы, һигеҙенсенән һуң күрше райондағы һөнәрселек училищеһында ир-егет өсөн кәрәк һөнәрҙәрҙе үҙләштерҙе, йәштәре еткәс, әрме хеҙмәтенә саҡырылды. Совет армияһы сафынан ҡайтып төшкәс, Рәйес колхоз идараһына бухгалтерлыҡҡа эшкә килгән күрше ауыл ҡыҙы Гөлдәр менән ҡауышты, фельдшер белемен алып ҡайтҡан ауылдаштары Сәүиә Финаттың икенсе яртыһы булды. Ҡаҙна кейемен тракторҙа, комбайнда кейеп туҙҙырған йәштәрҙе хужалыҡ идараһы комсомол туйы яһап тормош юлынан атлатты. Икеһенә лә ауыл уртаһындағы иҫке ике йортто һүтеп, урындарына яңыһын һалырға ла ярҙам итте хужалыҡ етәкселеге.
Ком: 0 // Уҡынылар: 261 тапҡыр // Тотош уҡырға
Рухты беҙгә Хоҙай үҙе биргәнАта-бабаларыбыҙ борон-борондан йыйын йыйып, халыҡты борсоған мәсьәләләрҙе уртаға һалып кәңәшләшер булған. Торатау итәгендә үткән Юрматы ырыуы йыйынында ла нәҡ ана шул ил ҡарттарының быуаттар аша килгән тауышы яңғырағандай булды. Был көндө башҡорт халҡының иң ҙур, көслө, тәүәккәллеге менән дан тотҡан бик боронғо Юрматы ырыуы вәкилдәре, Тәтегәс бей вариҫтары һәм саҡырылған ҡунаҡтар Ишембай ҡалаһының мәҙәниәт һарайына ҡорға йыйылды.
Ком: 0 // Уҡынылар: 319 тапҡыр // Тотош уҡырға
Үткән юлдар ҡабат саҡырғанда…1954 йылда Өфөләге педагогия институтын тамамлағандан һуң үҙ теләгем менән ситтә йәшәгән милләттәштәремде күреү һәм уларҙың балаларын уҡытыу өсөн Силәбе өлкәһенә юл алдым. Унда Ҡоншаҡ районының Яңы Бүре ете йыллыҡ башҡорт-урыҫ мәктәбенә эшкә тәғәйенләндем. Күп тә үтмәй, 1957 йылда, Ҡыштым атом шартлауы булып, ул төбәктә йәшәгән башҡорт ауылдары халҡын Ҡоншаҡ районы биләмәһенә күсереп килтерҙеләр. Яңы ауылдар төҙөлә башланы: алты ай эсендә һалдаттар таҡта йорттар ултыртып, әсе афәт күргән ғаиләләр күсерелде. Уларҙың балалары өсөн мәктәп, балалар баҡсалары ла төҙөлдө. Хәлит ауылында ла тиҙ арала 10 йыллыҡ мәғариф учреждениеһы һалынып, юғары белемле уҡытыусыларҙы тупланылар. Мин дә ошо исемлеккә инеп, атом шартлауының ғазаптарын күргән балаларҙы уҡытырға тотондом. Хәлит мәктәбендә тирә-яҡ башҡорт ауылдарынан да уҡыусылар белем ала башланы.
Хәлиткә Ғәлекәй ауылы халҡы күсерелгәйне. Миңә 12 йыл буйы фажиғәгә тарыған милләттәштәремдең ҡанлы күҙ йәштәрен күрергә, ғүмер буйы йәшәгән иленән сығып китергә мәжбүр ителгән халҡыбыҙҙың башына төшкән ауыр ҡайғыһын уртаҡлашырға, улар менән бергә хәсрәтләнергә тура килде.
Ком: 0 // Уҡынылар: 206 тапҡыр // Тотош уҡырға
Йылмайыу бүләк итепҺуңғы йылдарҙа республикабыҙ ҡалаларында, район үҙәктәрендә шәхси стоматология клиникалары күпләп асыла. Ҡырмыҫҡалы районы үҙәгендә лә ошондай “Каралл” йәмғиәте ун йыл инде уңышлы эшләп килә. Бында барлыҡ төр стоматология хеҙмәттәре күрһәтелә. Тәжрибәле белгес, юғары категориялы табип Ғаяз Кәримов етәкселек иткән клиника тәүлек әйләнәһенә яҡташтарына юғары сифатлы хеҙмәт күрһәтә.
Ком: 0 // Уҡынылар: 213 тапҡыр // Тотош уҡырға
Маҡсатҡа ынтылыусан, тырыш, егәрле кешеләрҙең ошо сифаттары бала саҡтан уҡ билдәле булалыр. Ғәҙәттә, ундай балаларҙың холоҡ-ғәҙәте, һәләте үҫә төшкәс тә үҙгәрмәй һәм халҡына, яҡындарына файҙа килтереүгә, изгелек эшләүгә йүнәлтелә. Үрге Әүжән участка дауаханаһының баш табибы Гүзәл Хәйбуллина ла бала саҡтан сәмсел, ныҡышмал булып үҫә.
Ком: 0 // Уҡынылар: 262 тапҡыр // Тотош уҡырға
“Донъя тулы моң бит ул”Ҡайҙан килә бындай һағыш, моң?! Роза ханымдың йырҙарын тыңлағанда ла йөрәк тетрәнә, ә автор ниндәй хәлдәрҙә яҙа икән уларҙы? Был һорауҙар йыш ҡабатлана. Ситтән ҡарағанда үтә лә бәхетле ҡатын ул: матур, талантлы, абруйлы, үҙаллы гөрләтеп донъя көткән ҡыҙҙары, ейән-ейәнсәрҙәре бар. Ә кемдәр генә белә һуң ошо һөйкөмлө ҡатындың йөрәк түрҙәрендә ниндәй серҙәр ятҡанын, ниндәй кисерештәр, хис-тойғолар урғылғанын?!
Бер нәмә лә юҡтан ғына барлыҡҡа килмәй. Роза Хәйҙәр ҡыҙының моңдарында тыуған яҡтарының наҙы ла, ата-бабаларының, ата-әсәһенең аһәңе лә, башҡорт халҡының быуаттар төпкөлөнән килгән кисерештәре лә, бәләкәйҙән аралашып йәшәргә насип булған тажик, ҡаҙаҡ, үзбәк, ҡырғыҙ, татар, сыуаш, украин, урыҫ халыҡтарының йөрәк тибеше лә, үҙе күргәндәрҙең сағылышы ла барҙыр, моғайын.
Ком: 0 // Уҡынылар: 302 тапҡыр // Тотош уҡырға
Рухты беҙгә Хоҙай үҙе биргәнАта-бабаларыбыҙ борон-борондан йыйын йыйып, халыҡты борсоған мәсьәләләрҙе уртаға һалып кәңәшләшер булған. Торатау итәгендә үткән Юрматы ырыуы йыйынында ла нәҡ ана шул ил ҡарттарының быуаттар аша килгән тауышы яңғырағандай булды. Был көндө башҡорт халҡының иң ҙур, көслө, тәүәккәллеге менән дан тотҡан бик боронғо Юрматы ырыуы вәкилдәре, Тәтегәс бей вариҫтары һәм саҡырылған ҡунаҡтар Ишембай ҡалаһының мәҙәниәт һарайына ҡорға йыйылды.
Ком: 0 // Уҡынылар: 242 тапҡыр // Тотош уҡырға
Теләктәрҙе тормошҡа ашырыу юлыУрындағы башланғыстарҙы яҡлау программаһының проект үҙәге консультанты булараҡ, миңә был сараны Борай, Илеш, Ҡалтасы, Краснокама, Тәтешле һәм Яңауыл райондарында тормошҡа ашырыуҙа туранан-тура ҡатнашыу бурысы йөкмәтелгән. Хакимиәт башлыҡтарының уға етди ҡарауын һүҙ башында уҡ билдәләр инем. Улар һәр ауылдағы хәлдәрҙе, унда йәшәүселәрҙе борсоған мәсьәләләрҙе яҡшы белә, шуға ла халыҡтан килгән төплө тәҡдимдәрҙе аңлап ҡабул итә, граждандарҙың матур башланғыстарын маҡсатҡа еткереү өсөн үҙҙәренән торғандың барыһын да эшләргә тырыша. Башлыҡтың, уның урынбаҫарҙарының программаға арналған йыйылыштарҙа шәхсән ҡатнашыуы дөйөм мәнфәғәтте ҡайғыртҡан был сараға кешеләрҙең ышанысын арттыра, уларҙың әүҙемерәк булыуына ыңғай йоғонто яһай.
Ком: 0 // Уҡынылар: 158 тапҡыр // Тотош уҡырға
Дөйөм тырышлыҡ менәнРеспубликаның күп төбәктәрендә киң яҡлау һәм хуплау тапҡан урындағы башланғыстарҙы яҡлау программаһы үҙенең заман талаптарына тулыһынса яуап биргәнлеген йылдан-йыл анығыраҡ раҫлай. Берҙән, ул халыҡты йәмәғәт үҙидараһына, барыһына ла ҡағылған проблемаларҙы хәл итеүҙә туранан-тура ҡатнашыуға йәлеп итһә, икенсенән, дөйөм мәнфәғәт өсөн кәрәкле эштәрҙе тәү сиратта башҡарыуға этәргес булараҡ та ҙур әһәмиәткә эйә.
Ком: 0 // Уҡынылар: 228 тапҡыр // Тотош уҡырға
Рәнйемәһен йән эйәһе  (Хикәйәнән өҙөк)Йәй өйөбөҙҙөң ишек алдында ла, урам тышында ла бәпкә үләне түшәлеп үҫә. Уҡыуҙар тамамланыу менән беҙгә Әлимә апайым килеп етә. Их, шундағы һөйөнөүебеҙ! Каникул бөткәнсе бергә булабыҙ. Улар Фәғилә апайым менән икәүләп бәпкә үләнен йолҡоп, ҡурсаҡтарына матур итеп өй эшләп ала. Аҙаҡ иһә көноҙоно шунда мәж киләләр. Ә мин ҡурсаҡ ҡына уйнатам, тыныслыҡта тирә-яҡты күҙәтергә яратам.
Ком: 0 // Уҡынылар: 232 тапҡыр // Тотош уҡырға
Ҡошло ерҙә ҡот уйнайҠошсолоҡ – ауыл хужалығының өҫтөнлөклө йүнәлештәренең береһе, был тармаҡ һуңғы йылдарҙа айырыуса йылдам үҫешә. Малсылыҡ, үҫемлекселек менән ныҡлап шөғөлләнгән ҡайһы бер хужалыҡтар, фермерҙар, хатта шәхси хужалығын алып барыусыларҙың күбеһе ошо эшкә тотона. Әлбиттә, был – һөйөнөслө күренеш. Дүртөйлө районының агросәнәғәт комплексында, мәҫәлән, “Әсән” тоҡомсолоҡ репродукторы” йәмғиәте лайыҡлы урын биләй. Бында, нигеҙҙә, “Линда” тоҡомло ҡаҙ үрсетәләр.
Ком: 0 // Уҡынылар: 124 тапҡыр // Тотош уҡырға
Артҡа 1 2 3 Алға
Бит башына