Вконтакте facebook facebook Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
» » Тәбиғәт һәйкәлдәре арта
Башҡортостандағы торф һаҙлыҡтарын айырым һаҡланған тәбиғәт биләмәләре тип иғлан итәсәктәр. Улар Ауырғазы, Бишбүләк, Бөрө, Илеш, Ишембай, Кушнаренко, Миәкә, Әбйәлил һәм Учалы райондарында урынлашҡан.

Берләшкән Милләттәр Ойошмаһының үҫеш программаһы буйынса республикала 2015 йылдан бирле торф һаҙлыҡтарын һаҡлауға йүнәлтелгән фәнни-тикшеренеү эштәре алып барыла. Уларҙың һөҙөмтәһенә таянып, 15 урындағы торф һаҙлығы айырым һаҡланырға тейеш тип табылған. Әгәр экологик проект раҫланһа, Башҡортостанда тәбиғәт һәйкәлдәре һаны 164-тән 179-ға етәсәк.

Булғанын һаҡлауҙан тыш, кипкәндәрен тергеҙеүгә лә иғтибар бүлергә кәрәк, тип иҫәпләй республика экологтары. Был йәһәттән “Асылыкүл” тәбиғәт паркындағы Берғаҙан-Ҡамыш һаҙлығының яйлап элекке хәленә ҡайта башлауы һөйөндөрә: һыу ағыҙыу нығытмаһы ҡуйылғандан һуң унда экосистеманың тергеҙелеүе, биологик төрлөлөктөң артыуы күҙәтелә.

Илдар ҺАҘЫЕВ, Башҡортостандың тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министры:
– Торф һаҙлыҡтары бар донъяла иң мөһим иҡтисади һәм тәбиғи ресурс һанала. Уларҙың экосистемаһы биологик төрлөлөктө тәьмин итеүгә өлөш индерә, һыу әйләнешенә булышлыҡ итә, углекислый газды һеңдерә һәм торф эсенә йыя, шулай уҡ тирә-яҡ мөхиттәге зарарлы матдәләрҙе “йота”, ер аҫты һыуҙарын таҙарта. Һаҙлыҡтар һыуға ҡытлыҡ кисергән ялан һәм урман-ялан райондары өсөн айырыуса ҙур әһәмиәткә эйә. Урмандарҙы планетабыҙҙың үпкәһе тип атаһаҡ, һаҙлыҡтар – уның бөйөрө.

Екатерина БОГДАН, Йәшәйеш хәүефһеҙлеге фәнни-тикшеренеү институтының айырым һаҡланған тәбиғәт биләмәләре һәм биологик байлыҡтар лабораторияһы мөдире:

– Айырым билдәләнгән 15 һаҙлыҡта Башҡортостан һәм Рәсәй Ҡыҙыл китаптарына ингән һирәк һәм юҡҡа сығып барған йәнлектәр, үҫемлектәр осрай. Миәкә районындағы Ҡорманайбаш һаҙлығында беҙҙең төбәк өсөн яңы күренеш – Шутлеворттың елкәнле ҡамышы табылды. Әбйәлил районының Сереккүл һаҙлығында Башҡортостанда һәм Рәсәйҙә һирәк осрай торған аҡ буран турғайы йәшәй. Айырыуса Учалы районының Ҡасҡарҙы һаҙлығын билдәләргә кәрәк: майҙаны – 700 гектар тирәһе, углерод запасы – 500 мең тонна самаһы.

Автор: Н. ХӘСӘНОВА
Фото: ИА Башинформ


Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ
Комментарий өҫтәргә






Беҙҙең еләккә ни етә?!

Беҙҙең еләккә ни етә?! 05.10.2018 // Экология

Киҫкен континенталь климатлы төбәктә үҫкән ҡурай еләге С витаминына ныҡ бай булыуы менән айырыла,...

Тотош уҡырға 62

Мәңге йәшә, урман!

Мәңге йәшә, урман! 05.10.2018 // Экология

Көҙгө акцияның маҡсаты ниҙә? Хәтерҙә әле мәктәп йылдарында яҙлы-көҙлө урмандарға сығып ағас...

Тотош уҡырға 114

Йәшәгән еребеҙ хәүефһеҙ булһын

Йәшәгән еребеҙ хәүефһеҙ булһын 05.10.2018 // Экология

Киләһе йылдың 1 ғинуарынан коммуналь хеҙмәттәр квитанцияһында яңы пункт барлыҡҡа киләсәк. Йәй етеү...

Тотош уҡырға 64

Сүп-сарҙы иң алыҫ  ауылдарҙан да йыясаҡтар

Сүп-сарҙы иң алыҫ ауылдарҙан да йыясаҡтар 26.09.2018 // Экология

Ҡаты коммуналь ҡалдыҡтарҙы эшкәртеү буйынса төбәк операторы – “Эко-Сити” компанияһы Башҡортостандың...

Тотош уҡырға 53

Уртаҡ йортобоҙ таҙа булһын

Уртаҡ йортобоҙ таҙа булһын 19.09.2018 // Экология

Дөйөм Рәсәй халыҡ фондының Башҡортостандағы төбәк бүлексәһе әүҙемселәре Рәсәйҙең барлыҡ...

Тотош уҡырға 78

“Йәшә, урман!”

“Йәшә, урман!” 18.09.2018 // Экология

Ошо исемендәге Бөтә Рәсәй көҙгө акцияһы нигеҙендә республика Урман хужалығы министрлығының үҙәк...

Тотош уҡырға 115

Ейәндәребеҙ сүплектә йәшәмәһен

Ейәндәребеҙ сүплектә йәшәмәһен 28.08.2018 // Экология

Полиэтилен баҫа донъяны… Юл хеҙмәтендә эшләгән танышым, уфтанып, былай тигәйне: “Исмаһам, ҡар ҙа...

Тотош уҡырға 106

Етеҙ Танып таҙарҙы

Етеҙ Танып таҙарҙы 16.08.2018 // Экология

Балтас районында “Рәсәй һыуы” экологик акцияһы булды. Район кимәлендә үткәрелгән сарала 800 кеше...

Тотош уҡырға 175

Ағиҙелгә йән өрөп

Ағиҙелгә йән өрөп 14.08.2018 // Экология / Спорт һәм туризм

Өфөлә Ағиҙел ярын төҙөкләндереү эше ваҡытынан алда ғәмәлгә ашырылып килә. Республиканың баш ҡалаһын...

Тотош уҡырға 150

Сүп өҫтөнә сүмәлә булмайыҡ

Сүп өҫтөнә сүмәлә булмайыҡ 10.08.2018 // Экология

Киләһе йылдың 1 ғинуарынан Рәсәйҙең барлыҡ төбәктәре лә “сүп-сар реформаһы”н башларға бурыслы....

Тотош уҡырға 161

Урмандарға керһәң, шырпыһыҙ кер...

Урмандарға керһәң, шырпыһыҙ кер... 31.07.2018 // Йәмғиәт / Экология

“Йәшел ҡалҡан”да хәүефһеҙлек ҡағиҙәһен үтәмәгәндәргә штраф һалына Ут менән шаярыуҙың ниндәй...

Тотош уҡырға 189

“Компенсация урмандары” шаулап үҫерме?

“Компенсация урмандары” шаулап үҫерме? 31.07.2018 // Экология

Дәүләт Думаһы Тәбиғәт ресурстары һәм экология министрлығының ҡырҡылған урман үҫентеләренә тиң...

Тотош уҡырға 169