Вконтакте facebook facebook Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
» » Берләштерер, күрештерер...
Берләштерер, күрештерер...Рамаҙан айын мосолман өммәте изге эш-ғәмәлдәр менән ҡаршы алды. Мәҫәлән, Кушнаренко районының Иҫке Ҡормаш ауылында күптән көтөлгән күркәм сара уҙҙы – иман йорто асылды. Әйтеүҙәренсә, дүрт йыл элек башланған эш күмәк көс менән тормошҡа ашырылған.

Көҙөшлө йылғаһы буйында ятҡан Иҫке Ҡормашҡа 1714 йылда нигеҙ һалына. Аҫаба башҡорт ерендә урынлашҡан ул. Боронғо мәғлүмәттәргә ҡарағанда, ауылда 1865 йылда 130-ҙан ашыу йортта 90-дан күберәк кеше йәшәгән. Улар айырыуса игенселек, малсылыҡ менән шөғөлләнгән. Ауылда шул ваҡытта мәсет булғаны мәғлүм.
Халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса, 1906 йылда Иҫке Ҡормашта меңдән ашыу кеше көн иткәне билдәле. Хәҙер әҙерәк, шулай ҙа борондан килгән берҙәмлек, татыулыҡ, рух тәрәнлеге тамырҙарҙы ныҡлы һаҡлай. Ауылда мәктәп, балалар баҡсаһы, фельдшер-акушерлыҡ пункты, китапхана, мәҙәниәт йорто эшләй, крәҫтиән (фермер) хужалығы бар.
– Мәсет булмауы ғына күңелде өйкәп тора ине, – ти ололар. – Иҫке Ҡормашта тәүге иман йорто 1800 йылда асылған. Совет осоронда иһә, башҡа мәсеттәр кеүек үк, ябылыуға дусар ителгән. Йорт оҙаҡ йылдар мәктәп, унан клуб, колхоз идараһы бинаһы хеҙмәтен үтәне. Аҙаҡ бөтөнләй һүтеп ташланды.
Боронғо иман йорто нигеҙендә яңыны төҙөргә кәрәк. Ошондай тәҡдим менән мөрәжәғәт итә халыҡҡа Марс һәм Малик Мирвәлиевтәр. Әйткәндәре дәррәү күтәреп алына. Төҙөлөштөң беренсе көнөндә үк иллегә яҡын кеше йыйыла. Халыҡтан тупланған аҡсаға ойоштороусылар техника, кәрәкле материал йүнләй. Ирҙәр менән бер рәттән ҡатын-ҡыҙ ҙа төҙөлөштә ихлас ҡатнаша. Иҫке Ҡормашта тыуып, әле ситтә йәшәгәндәр ҙә ҡулынан килгәнсә ярҙам күрһәтә.
– Эштең сифатына ҙур иғтибар бүленде, – ти халыҡ. – Барыһын да уйлап, кәңәшләшеп башҡарҙыҡ. Үҙебеҙҙә мәсет буласағы, уның манараһынан көн дә аҙан яңғыраясағы хаҡында бығаса хыяллана ла алмай инек бит. Аллаға шөкөр, халҡыбыҙ хаҡ юлға баҫты. Йәштәребеҙҙең дингә килеүе айырыуса һөйөнөслө. Беҙҙең ауылдыҡылар Ислам нигеҙҙәрен өйрәнеү ниәтендә быға тиклем Кушнаренко мәсетенә йөрөргә мәжбүр ине. Хәҙер, шөкөр, үҙебеҙҙә иман йорто бар. Унда ғибәҙәт ҡылыу, йома намаҙҙары үткәреү менән бер рәттән дини ғилем дә бирелер, никах, исем ҡушыу саралары үткәрелер тигән ышаныстабыҙ.
Мәсетте асыу тантанаһында эргә-тирәләге ауылдарҙан да кешеләр күпләп ҡатнашты. Сығыш яһаған һәр кем иман йортоноң тупһаһына саң ҡунмауын, аҙан тауышы тынмауын теләне, төйәктең яңы һулыш алырына, халыҡтың тағы ла нығыраҡ берләшеренә, яңы уңыштарға нигеҙ һалынырына, ҡот-бәрәкәт артырына ышаныс белдерҙе.
– Мәсет асылыуы – ифрат мөһим, һәр яҡлап әһәмиәтле ваҡиға. Иҫке Ҡормаш ғибәҙәтханаһы, мәғлүм ки, төҙөлөш башында уҡ бөтөн халыҡты берләштергән. Иншаллаһ, киләсәктә лә ул ошо юлды дауам итер, рухи-әхлаҡи тәрбиә үҙәге булараҡ, өммәтебеҙ тормошона күркәм өлөшөн индерер, – тине Юғары мөфтөй, Рәсәй мосолмандарының Үҙәк диниә назараты рәйесе Тәлғәт хәҙрәт Тажетдин. – Ҡөрьәндә “Фанилыҡта мәсет төҙөгән кешегә йәннәттә һарай һалырмын” тигән һүҙҙәр бар. Иман йортонан килгән бәрәкәт икһеҙ-сикһеҙ. Мәҫәлән, хәҙистәрҙең береһендә: “Ике мосолман ҡул биреп кү­решһә, бармаҡтары араһынан го­наһтары юйылып төшөр”, – тиелә. Ә мәсеттәр күпме ҡәрҙәштәребеҙҙе осраштыра! Бер ҡорға тупланып, уртаҡ маҡсат ҡуйып йәшәгән халыҡ, ысынлап та, нисек хаҡ юлдан тайпылһын, гонаһ йыйһын?
Тантаналы саранан һуң диндәштәребеҙ мәсеттә тәүге йәмәғәт намаҙын уҡыны, күмәкләп фекер алышты, киләсәккә пландар ҡорҙо. Изге Рамаҙан алдынан насип ителгән оло бүләк күңелдәргә нур өләште, яңы күркәм ниәт-маҡсаттарға юл асты.

Кушнаренко районы.



Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ
Комментарий өҫтәргә






Истәктәр хәл итер!

Истәктәр хәл итер! 14.12.2018 // Иман

“Йәмил” мәсете – Истәк ауылының йәме. Алты йыл элек төҙөлгән күркәм ғибәҙәтхананың манараһы әллә...

Тотош уҡырға 68

Малаяҙҙа ниңә аяҙ?

Малаяҙҙа ниңә аяҙ? 14.12.2018 // Иман

Салауат районы имам-мөхтәсибе Мөҙәрис хәҙрәт Фәрхиев ҡыуаныслы хәбәр еткерҙе: Малаяҙ мәсете 20...

Тотош уҡырға 56

Доғалы ерҙән ырыҫ китмәй

Доғалы ерҙән ырыҫ китмәй 14.12.2018 // Иман

Мәғлүм ки, Балтаста киң билдәле иман йорто – Иҫке Яҡшый мәсете бар. Эшмәкәрлегенә быйыл 270 йыл...

Тотош уҡырға 41

“Бер-береһе менән танышһын тип...”

“Бер-береһе менән танышһын тип...” 14.12.2018 // Иман

Бөгөн – Башҡорт теле көнө. Ошо уңайҙан динебеҙҙә халыҡтарҙың рухи ҡиммәтенә ҡарата ниҙәр әйтелгәнен...

Тотош уҡырға 50

Йортоң ниндәй –  илең шундай

Йортоң ниндәй – илең шундай 14.12.2018 // Иман

Подъездан башланған тәрбиә нимәгә илтә? Киләһе йылдың ғинуарынан республикала подъездарҙы ремонтлау...

Тотош уҡырға 51

Хаҡ мосолман булайыҡ

Хаҡ мосолман булайыҡ 07.12.2018 // Иман

Мосолман – ул намаҙ уҡыған кеше. Дин тураһында һүҙ сыҡһа, беребеҙҙән икенсебеҙ арттырып һөйләргә...

Тотош уҡырға 117

Яулыҡ ҡатын-ҡыҙҙы биҙәй

Яулыҡ ҡатын-ҡыҙҙы биҙәй 07.12.2018 // Иман

Юлдарым гел уңып тора. Ҡасан ғына әле яулыҡ ябынып йөрөү уйымда ла юҡ ине, хәҙер үҙемде яулыҡһыҙ...

Тотош уҡырға 166

Дин юлына баҫығыҙ

Дин юлына баҫығыҙ 07.12.2018 // Иман

Ете фәнде белеү фарыз. Ислам дине тураһында дөрөҫ аңлайыш булһын өсөн, мосолмандар дини белем...

Тотош уҡырға 129

Ғәйепләргә ашыҡма

Ғәйепләргә ашыҡма 30.11.2018 // Иман

Ислам киң күңелле булырға өндәй. “Ярлылар менән миһырбанлы бул, – тип өйрәткән ололар, – бай...

Тотош уҡырға 130

Ҡөрьән менән дауалай

Ҡөрьән менән дауалай 30.11.2018 // Иман

Зәйнулла ишан – Волга буйы, Урал, Көнбайыш Себер һәм Ҡырым биләмәһендәге Нәҡшбәндиә тәриҡәтенең...

Тотош уҡырға 295

Кем иң яҡшы мөнәсәбәткә лайыҡ?

Кем иң яҡшы мөнәсәбәткә лайыҡ? 23.11.2018 // Иман

Кемдер Мөхәммәт ғәләйһиссәләмдән: “Әй рәсүлуллаһ, әҙәмдәрҙән кем иң яҡшы мөнәсәбәтемә лайыҡ?” – тип...

Тотош уҡырға 143

Ғүмер буйы бурыслыбыҙ

Ғүмер буйы бурыслыбыҙ 23.11.2018 // Иман

Бер егет өлкән йәшкә еткән әсәһен хажға йөкмәп алып килгән. Хәле бөткән, аяҡтары ҡаты, сәнскеле...

Тотош уҡырға 213