Вконтакте facebook facebook Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
» » Фольклористика ҡаһарманы
Фольклористика ҡаһарманы1964 – 1969 йылдар арауығында Башҡорт дәүләт университетының филология факультетында белем алған йәш саҡтар. Ҙур, яҡты аудиторияларҙа шығырым тулы студенттарҙың көтөп алған уҡытыусыһы Лев Григорьевич Бараг сираттағы лекцияһын уҡый. Йоҡа, ялбыр һәм бөҙрәрәк аҡ сәстәре, оҙон, ап-аҡ керпектәре аҫтындағы күҙлек аша күҙҙәре осҡон сәсә. Ағайыбыҙ һөйләгән мәлдә ҡалын ирендәре, һарғылт эре тештәре араһынан төкөрөктәр әллә ҡайҙа сәсрәп китә. Мәртәбәле, әммә ҡаҡса яурындары һелкенә.

Ул телмәрендә беҙҙең ҡолаҡ ишетмәгән халыҡ ижады тормошонан ғәжәйеп эпизодтарға инеп китә, үҙе шунда ҡайнашып, ҡылыс болғап йөрөгән әкиәт геройына әйләнәме ни!.. Оҙон ҡулдарын болғай-болғай трибунанан сығып китә, кире килеп баҫа, беҙҙе күрмәгән һымаҡ, ҡара­шын әллә ҡайҙарға төбәгән дә һөйләүен дауам итә. Ошо мәлдә ул серле әкиәт образына инә кеүек.

Донъяһын онотоп, ауыҙ асып тыңлаған студентҡа лекция ваҡыты күҙ асып йомғансы үтә лә китә. Рус халыҡ ижады Лев Барагтың бар рухи асылы ла, бөйөк донъяһы ла ине. Төплө белемле, үҙенең һайлаған һөнәренә мөкиббән бирелгән мәшһүр ғалим ябайлығын, икенсе туғандаш милләттәштәрҙең, бигерәк тә төрлө яҙмышлы таланттарға ифрат ихтирамлы, атайҙарса йылы мөнәсәбәте менән бына ярты быуаттан ашыу күңелдәрҙең иң түрендә һаҡлана.

Филология факультетында белем биргән педагогтар араһында М.Х. Минһажетдинов, Л.Г. Барагтың эшлекле хеҙмәттәшлеге, йылы мөнә­сәбәте, бер-береһенә ихтирамлы үә иғтибарлы ярҙамы, халыҡ ижады өлкәһендә баш баҫып эшләүҙәре үҙе бер ижади ҡаһарманлыҡ ине. Ике дәү ғалимдың шундай гүзәл сифаттары күптәребеҙ өсөн артабанғы тормошобоҙҙа өлгө булып торҙо һәм әле лә шулай.

Марат Хәләф улының:
– Лев Григорьевич урыҫ фолькло­ристикаһында күрһәткән хеҙмәттәрен үҙе лә баһалап бөтмәй шикелле. Иҫ китмәле эш башҡарҙы ул был өлкәлә. Бына тигән аспиранттар әҙерләне, шуларҙың береһе — Борис Ғайса улы Әхмәтшин, – тигәне хәтерҙә.

Лев Григорьевич Бараг 1911 йыл­дың 13 ғинуарында Киев ҡалаһында тыуған. Рус әҙәбиәте һәм фольклор­сыһы. Тарих фәндәре докторы, профессор, БАССР-ҙың атҡа­ҙанған фән эшмәкәре, 2-се Мәскәү университетын тамамлай. 1941 йылда Бөйөк Ватан һуғышы башланғас, Урал дәүләт университетына эшкә ебә­релә. Бараг 1951 йылдан Баш­ҡорт дәүләт университетында эшләй.

1966 – 1988 йылдарҙа урыҫ әҙә­биәте һәм фольклоры кафедраһы мө­дире вазифаһын башҡара. Ав­торҙаш һәм мөхәррир булараҡ, урыҫ телендә ике томдан торған “Башҡорт әҙәбиәте тарихы”н әҙерләүҙә (Өфө, 1963, 1966) әүҙем ҡатнаша. 1934 – 1990 йылдарҙа Рәсәй, Белоруссия, Украинаның төр­лө өлкәләрендә һәм Башҡортостанда йыл һайын фольклор-этнография экспедицияларында була.

Халыҡ ижады өлкәһендәге хеҙмәт­тәре араһында белорус халҡы әкиәттәре тураһындағы монография­һы, көнсығыш славяндарҙың әкиәт сюжеттары белешмәһе, 60-лаған томда немец һәм инглиз телдәрендә нәшер ителгән “Әкиәттәр экспедиция­һы”на бихисап ғилми-теоретик мәҡә­ләләре ингән.

Фольклорсы-ғалим урыҫ, белорус, башҡорт әкиәттәре һәм риүәйәттә­ренең күп һанлы ғилми яҙмаларын донъяға сығара.
1970 – 1980 йылдарҙа Лев Бараг мөхәррирлегендә “Рәсәй халыҡтары фольклоры” исемендә вуз-ара ғилми йыйынтыҡтың 20 сығарылышы ба­ҫыла. Башҡорт әкиәттәре тураһында бер нисә хеҙмәте, башҡорт халыҡ ижадының 3 – 6-сы томдарына индерелгән әкиәттәргә аңлатмалар, инеш мәҡәләләр Нур Зарипов, Әхмәт Сөләймәнов менән берлектә яҙыла. Йәмғеһе 300-гә яҡын ғилми хеҙмәте баҫылып сыға.

Тырыш һәм әүҙем ғилми эшмә­кәрлеге һәм студенттарға юғары белем биреүҙә фиҙакәр хеҙмәттәре өсөн Лев Бараг Башҡортостан Республикаһының Салауат Юлаев исемендәге премияһына лайыҡ була.



Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте

Комментарий өҫтәргә






Каникул тылсымға бай булмаҡсы

Каникул тылсымға бай булмаҡсы 23.03.2019 // Әҙәбиәт

Учалыла “Бөйөк тылсымсы – театр” тип исемләнгән балалар китабы аҙналығы башланды....

Тотош уҡырға 32

“Башҡортостан – баш йортобоҙ”

“Башҡортостан – баш йортобоҙ” 22.03.2019 // Әҙәбиәт

Зәйнәб Биишева исемендәге Башҡортостан “Китап” нәшриәтендә уҙған түңәрәк өҫтәл ошолай атала....

Тотош уҡырға 53

Һин дә флешмобҡа ҡушыл!

Һин дә флешмобҡа ҡушыл! 21.03.2019 // Әҙәбиәт

Бөгөн – Бөтә донъя шиғриәт көнө. Уның тарихы тамырҙары менән 1999 йылға барып тоташа: Францияның...

Тотош уҡырға 66

Яҡтыкүлгә яҡтылыҡ өҫтәп

Яҡтыкүлгә яҡтылыҡ өҫтәп 20.03.2019 // Әҙәбиәт

Әле Әбйәлил районының Яҡтыкүл шифаханаһында бер төркөм яҙыусылар һаулығын нығыта, ял итә. Ошо...

Тотош уҡырға 91

Әҙәбиәт һөйөүселәрҙе "Бабич" бергә тупланы

Әҙәбиәт һөйөүселәрҙе "Бабич" бергә тупланы 20.03.2019 // Әҙәбиәт

Баймаҡ биләмә-ара үҙәк китапханаһында әҙәбиәт һөйөүселәр һәм яҙыусылар араһында йылы күпер һалыуға...

Тотош уҡырға 54

Фәнзил САНЪЯРОВ:  "Меңйыллыҡтар ҡайҙа барғанда ла, Уралымда йәшәр шиғриәт!"

Фәнзил САНЪЯРОВ: "Меңйыллыҡтар ҡайҙа барғанда ла, Уралымда йәшәр шиғриәт!" 20.03.2019 // Әҙәбиәт

Ҡоролтайға әҙерләнәм Башҡорттарым Йәнә ҡор йыясаҡ, Бишенсегә үтер Ҡоролтай. Кәңәш-төңәш итер мәл...

Тотош уҡырға 189

Беҙ – бер “Тулҡын”да!

Беҙ – бер “Тулҡын”да! 20.03.2019 // Әҙәбиәт

Әҙәбиәт, сәнғәт һәм, ғөмүмән, ижад юлында төрлө ауырлыҡтар була. Ә ижадтың башында торған, һәләтле...

Тотош уҡырға 55

Зәки ӘЛИБАЕВ: “Яҙыусы – рухиәт донъяһының илсеһе”
Ағайым мәҙәктәре

Ағайым мәҙәктәре 19.03.2019 // Әҙәбиәт

...Йомортҡа ла ашаманы...

Тотош уҡырға 120

"Әйлеләрҙең оранынан яралдым"

"Әйлеләрҙең оранынан яралдым" 17.03.2019 // Әҙәбиәт

Ошо көндәрҙә Башҡортостандың халыҡ шағиры Тимер Йосопов шиғырҙарын яттан һөйләүселәр араһында...

Тотош уҡырға 83

Гонаһ шомлоғо (Юмореска)

Гонаһ шомлоғо (Юмореска) 15.03.2019 // Әҙәбиәт

Кисә генә күршеләренә инеп: – Уй, минең иремдең ҡулы алтын, ана, мунсаны нисек ҡойоп ҡуйҙы. Тәтәй...

Тотош уҡырға 346

Әхмәт Сөләймәновты иҫкә алабыҙ

Әхмәт Сөләймәновты иҫкә алабыҙ 15.03.2019 // Әҙәбиәт

Бөгөн халҡыбыҙҙың арҙаҡлы улы, башҡорт әҙәбиәте ғилеме белгесе, фольклорсы, юғары мәктәп...

Тотош уҡырға 85