Вконтакте facebook facebook Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
» » Ни өсөн йәштәр шиғыр яҙа?
Ни өсөн йәштәр шиғыр яҙа?Был һорауға яуап бирер алдынан “Нимә ул, ғөмүмән, шиғыр?” һәм “Кем ул ысын шағир?” тигән һорауҙарҙы асыҡлап китәйек.


Шиғыр – ул йөрәктән, күңел төбөнән сыҡҡан уй-фекерҙәреңде кәрәкле рифмаға һалып, уҡыу­сыға, тыңлаусыға аңларлыҡ итеп еткереү формаһы. Ул иң боронғо ижад төрөнән һанала. Бигерәк тә уны атта, дөйәлә йөрөүсе­ләрҙән килеп сыҡҡан тигән фараз йөрөй. Элек, әлеге кеүек техника юҡ саҡтарҙа, меңәрләгән кило­метрҙы һыбай үтергә кәрәк булған. Ә һыбай килеш китеп барғанда, нимә һөйләһәң дә, аттың йәки дөйәнең атлау ритмына тап килтерелеп сығарыла. Шиғырҙар төрлө була, әммә шиғыр булғанының һәр береһендә йәшерелгән фекер ята. Ул кешелекте яҡшылыҡҡа, ғәҙеллеккә, яҡтылыҡҡа әйҙәй торған көскә эйә.
Халҡыбыҙҙың аҡһаҡалы, бөйөк шәхес Мифтахетдин Аҡмулланы ғына иҫкә алайыҡ. Ул үҙенең барлыҡ ғүмерен башҡорт халҡына бағышлаған, “Башҡорттарым, уҡыу кәрәк, уҡыу кәрәк!” тигән шиғыры ғына ни тора?!
Бөгөн Ҡаҙағстан республикаһы сәскә ата икән, тимәк, ҡасандыр беҙҙең, башҡорт аҡһаҡалының белеме, аҡылы шул ерҙә таратылған өсөндөр, тип әйтһәк, яңылыш булмаҫ. Быны ҡаҙаҡтар үҙҙәре лә яҡшы аңлай, шуға күрә Мифтахетдин Аҡмулланы унда данлайҙар, килгән һәр бер башҡортто ихлас ҡаршы алалар.
Шәйехзада Бабичтың ижады иһә илебеҙ өсөн иң ауыр, аяныслы ваҡытта, атылған йондоҙ шикелле, бар донъяны яҡтыртып килеп сыға. Башҡортостанға нигеҙ һалған Әхмәтзәки Вәли­диҙең иң яҡын арҡаҙашы була. Бигерәк тә “аҡтар” яғынан “ҡыҙылдар”ға күскән саҡта. Күп­тәр “был сигенеү, был еңелеү” тип дәрттәре төшкән саҡта йәш шағир үҙенең рухлы, дәртле шиғыры менән башҡорт хал­ҡында ялҡын тоҡандыра, яҡты киләсәккә өмөт уята. Ул бар ғүмерен милләтенә бағышлай, халҡым тип йәшәй.
Мостай Кәрим менән Рәми Ғариповтың ижад гәүһәрҙәре –халҡыбыҙҙың милли йөҙө. Һәр ҡайһыһының шиғриәте үҙенсә­лекле, сағыштырғыһыҙ. Әгәр ҙә Мостай Кәримдең төп маҡсаты юғары күңеллелеккә саҡырыу булһа, Рәмиҙәге рух һәм дәрт арбай!
Илебеҙ сәскә ата, яңы шәхес­тәр, яҙыусылар, шағирҙар күренә башлай. Төрлө техниканың үҫкән ваҡыты, һәр баланың ҡулында – заманса телефондар. Бөтәһе лә интернет селтәрендә ултыра. Һәр кем, хатта ябай ауыл бабайҙары ла баҡсаһын булһа ла фотоға төшөрөп, аҫтына ҙур бер шиғри фекер яҙып ҡуя. Йәштәр тураһында һүҙ ҙә юҡ – селтәрҙән сыҡмайҙар ҙа. Һәр кем үҙенең фекере, уйы, белеме менән уртаҡлаша, хистәренән ҡурҡмай. Һәр ҡайһыһы – ижадсы, тиһәк тә була. Ошондай күңел күтәрелеше ваҡытында, интернет селтәрен дөрөҫ ҡулланып, үҙҙәренең уй-хисен шиғырға әйләндереп баҫтырған яңы йәш шағирҙар ҙа күренә. 90-сы йылдарҙан һуң йәштәр араһында “реп”, “рок” беренсе урында тора, бөгөн йәштәрҙең ҡабаттан шиғыр ижадына күсә башлауы күренә. Шиғриәт дәүләт яғынан да хуп­лана: төрлө гранттар ҙа бар, конкурстар ҙа уҙғарыла. Тик бөгөнгө йәш шағирҙар халҡым тип ғәҙеллекте, яҡшылыҡты данлап яҙамы икән, әллә шәхсән үҙен пропагандалау өсөн генә шиғриәткә киләме?! Ошо һорау борсой мине ҡайһы саҡ...



Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ
Комментарий өҫтәргә






Һағыштарҙы ниҙәр тарата?

Һағыштарҙы ниҙәр тарата? 21.09.2018 // Рухиәт

“Үҙеңдең генә түгел, башҡаларҙың да күңелен үҫтереп йәшәргә кәрәк” Матурлыҡ – иң ҙур көс, тиҙәр....

Тотош уҡырға 94

Дини үҙәккә — 230 йыл

Дини үҙәккә — 230 йыл 18.09.2018 // Рухиәт

Быйыл Рәсәйҙә мосолмандарҙың тәүге үҙәк дини ойошмаһы – Рәсәй мосолмандарының Үҙәк диниә назараты...

Тотош уҡырға 37

Үткәнен онотмаған – киләсәкле

Үткәнен онотмаған – киләсәкле 18.09.2018 // Рухиәт

Башҡорт Хөкүмәте рәйесе Юныс Бикбовҡа тыуған төйәгәндә бюст асылды Тарихҡа күҙ ташлаһаҡ, ҡасан ғына...

Тотош уҡырға 27

“Урал батыр” нисә йәшендә?

“Урал батыр” нисә йәшендә? 12.09.2018 // Рухиәт

Ғалим өсөн сиктәр юҡ ине... Ер йөҙөндә йәшәүсе күп һанлы милләттәр араһында үҙен милләт, улай ғына...

Тотош уҡырға 83

Илле гармунсы бергә сығып баҫһа...

Илле гармунсы бергә сығып баҫһа... 16.08.2018 // Рухиәт

Бай тарихлы Йәрмөхәмәт ауылына быйыл 280 йыл тулды. Бөгөн дә ул тотороҡло үҫеш юлында: яңы йорттар...

Тотош уҡырға 300

ТАМЫРҘАРҘЫ ЭҘЛӘП, НӘҪЕЛ ЕБЕН ЯЛҒАП...

ТАМЫРҘАРҘЫ ЭҘЛӘП, НӘҪЕЛ ЕБЕН ЯЛҒАП... 03.08.2018 // Рухиәт

Егерменсе быуаттың алтмышынсы йылдарында СССР ауыр һуғыштан һуң аяҡҡа баҫа. Тап ошо осорҙа ил...

Тотош уҡырға 114

Яҙмаларында — ябай халыҡтың күңел матурлығы

Яҙмаларында — ябай халыҡтың күңел матурлығы 03.08.2018 // Рухиәт

Кемгә нисектер, әммә миңә, “Башҡортостан” гәзитенең көньяҡ-көнсығыш райондары буйынса үҙ хәбәрсе...

Тотош уҡырға 155

Һүҙендә торҙо Әлиә

Һүҙендә торҙо Әлиә 01.08.2018 // Рухиәт

...Бынан бер йыл элек балалар араһында үткәрелгән Бөтә Рәсәй “Ҡара һауыттан гүзәл әҫәр” конкурсында...

Тотош уҡырға 214

Баҫ, баҫ, өҙә баҫ!

Баҫ, баҫ, өҙә баҫ! 01.08.2018 // Рухиәт

Өфөнөң “Веселинка” ансамбле еңеү яулап ҡайтты Өфөләге В.М. Комаров исемендәге балалар ижад...

Тотош уҡырға 93

Башҡорт шиғриәте өсөн оло асыш

Башҡорт шиғриәте өсөн оло асыш 31.07.2018 // Рухиәт

Бәйге күп һәләттәргә ҡанат ҡуйҙы, яңы исемдәр асты “Ҡош юлы” башҡорт бард фестивале етенсе йыл...

Тотош уҡырға 245

“Үҙем кеүек һүҙ сәнғәтенә ғашиҡтарҙы осратыу мине бәхетле итте”

“Үҙем кеүек һүҙ сәнғәтенә ғашиҡтарҙы осратыу мине бәхетле итте” 31.07.2018 // Рухиәт

Бәйгеселәр “Ҡош юлы”нда алған тәьҫораттары менән уртаҡлаша Нәркәс ҠӘЙЕПҠОЛОВА, БДМУ студенты,...

Тотош уҡырға 159

“Өмөтлө йәштәр үҫә!”

“Өмөтлө йәштәр үҫә!” 31.07.2018 // Рухиәт

“Ҡош юлы” республика шиғриәт бәйгеһен баһалаусыларға килгәндә, улар Рәсәй һәм Башҡортостан...

Тотош уҡырға 145