Вконтакте facebook facebook Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
Республика ашығыс медицина ярҙамы дауаханаһы һәм Республика медицина иҫкәртеү үҙәге неврологтарының һәр кем белергә тейешле саралар тураһындағы белешмәһе менән һеҙҙе лә таныштырмаҡсыбыҙ, хөрмәтле гәзит уҡыусылар. Ул “Һәр сәғәт, һәр минут ҡәҙерле!” тип атала.

Инсультҡа килтергән хәүефле фак­тор­ҙар: артериаль ҡан баҫымының юғарылығы, гиподинамия (аҙ хәрә­кәтләнеү), тәмәке тартыу, алкоголь менән мауығыу, дөрөҫ туҡлан­мау, стресс. Ошо сәбәптәр арҡаһында инсульт бөтә донъяла эпидемия масштабына саҡлы үҫеште. Рәсәйҙә лә инсульт һөҙөмтәһендәге үлем осраҡтары бик юғары. Милли инсульт регистры мәғлүмәттәренә ҡарағанда, ошо ауырыуҙы кисергән кешеләрҙең 31 проценты башҡалар ярҙамына мохтаж, 20 проценты үҙаллы йөрөүҙән мәхрүм, ни бары һигеҙ проценты ғына элекке хеҙмәтенә әйләнеп ҡайта.

Сирҙең билдәләре төрлө: телмәр­ҙең боҙолоуы йәки уны аңламау, ҡул йә иһә аяҡтарҙың ҡапыл хәлһеҙ­ләнеүе, биттең ярты өлөшөнөң ойоуы, күҙгә ҡуш булып күренеү, хәрәкәт коорди­нацияһы боҙолоуы. Ауырыу кеше аңын юғалтыуы ихтимал.

Әгәр ҙә ошондай билдәләрҙе үҙе­геҙҙә йәки яҡындарығыҙҙа тояһығыҙ икән, кисекмәҫтән “Ашығыс ярҙам” саҡыртығыҙ. Сирҙең “үҙенән-үҙе үтеүенә” өмөтләнмәгеҙ. Был осраҡта бары табип ҡына һеҙгә ярҙам итә ала. Тәүге өс сәғәттә дауалау саралары тәьҫирле буласаҡ. Бындай хәүефле осраҡта һәр минут ҡәҙерле.

Сирҙе иҫкәртеүҙең иң ябай ысулы: йәш саҡтан уҡ уның үҫешенә бу­лышҡан хәүефле факторҙарҙы асыҡ­лау һәм контролләү. Ҡан баҫымың юғары түгелме, йөрәк сирҙәре йонсотмаймы, холестерин һәм глюкоза кимәле нормаламы, ауырлығың күпме, етерлек хәрәкәтләнәһеңме-юҡмы, емеш-еләк, йәшелсәне кәрә­генсә ҡулланаһыңмы, стрестарға бирешмәйһеңме, сәләмәт тормош алып бараһыңмы — ошо һорауҙарға яуаптарҙан да тейешле һығымта яһарға мөмкин.

Автор: Л. СӘЛИМОВА, кардиолог
Фото: pixabay.ru


Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ
Комментарий өҫтәргә






Диспансерлаштырыу ни өсөн кәрәк?

Диспансерлаштырыу ни өсөн кәрәк? 21.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Һаулыҡ мәсьәләһендә шаярыу урынһыҙ – кеше тормошондағы иң кәрәкле ғәмәл булараҡ, уны һаҡлау һәм...

Тотош уҡырға 41

Реалистар оҙағыраҡ йәшәй

Реалистар оҙағыраҡ йәшәй 18.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Юмор һәм оптимизм тойғоһо ғына йәшәү оҙайлығын арттырмай, ти тикшеренеүселәр....

Тотош уҡырға 47

Йәйен дарыуҙарҙың тәьҫире кәмей

Йәйен дарыуҙарҙың тәьҫире кәмей 18.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Дарыу төймәләренең һауыҡтырыу көсө уның төп тәьҫир иткән матдәһенә бәйле....

Тотош уҡырға 48

Шатлана ла белергә кәрәк

Шатлана ла белергә кәрәк 18.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Беҙҙең бөтә тормошто өҙлөкһөҙ ваҡиғалар ағышы, эш-мәшәҡәттәр көсөргәнеше, үҙгәрештәр, яңылыҡтар,...

Тотош уҡырға 50

Ҡартайғың килмәһә, күп ашама

Ҡартайғың килмәһә, күп ашама 17.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Калифорния ғалимдары бик күп тикшеренеүҙәрҙән һуң ашауҙы сикләүҙең сәләмәтлеккә ыңғай тәьҫир итеүен...

Тотош уҡырға 77

Нисек йоҡлайһың?

Нисек йоҡлайһың? 15.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Психологтар фекеренсә, кешенең йоҡлау рәүеше уның характер үҙенсәлектәрен, психологик халәтен,...

Тотош уҡырға 134

Ялғандың ямауы юҡ

Ялғандың ямауы юҡ 15.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Хәүефле “дарыу”ҙарға ҡаршы көрәш көсәйә....

Тотош уҡырға 89

Күңел йылынып ҡалды

Күңел йылынып ҡалды 11.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Табиптар “Башҡортостан”ды уҡый....

Тотош уҡырға 162

Ауылдың – йәме,  халыҡтың – һаулығы

Ауылдың – йәме, халыҡтың – һаулығы 11.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Балтас районының Штәнде ауылында “Ауыл биләмәләрен тотороҡло үҫтереү” федераль маҡсатлы программаһы...

Тотош уҡырға 108

Ир-ат күберәк йоҡтора

Ир-ат күберәк йоҡтора 10.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Былтыр енси юл менән таралған йоғошло сирҙәргә дусар булған кешеләр һаны унан алдағы йыл менән...

Тотош уҡырға 110

Кем ул Ғүмәр Ҡыуатов?

Кем ул Ғүмәр Ҡыуатов? 08.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Тарих биттәренә күҙ һалыу һәммәбеҙгә лә фәһемле....

Тотош уҡырға 84

Баш ҡалаға барыу кәрәкмәй

Баш ҡалаға барыу кәрәкмәй 04.01.2019 // Сәләмәт булайыҡ

Сибайҙа ла катаракта сиренә операция эшләнә....

Тотош уҡырға 106