Әҙәбиәт һәм мәҙәниәт
18 Сентябрь 2020, 06:44

Усаҡ янына саҡыра редакция...

Галина Ишмөхәмәтованың Мостай Кәрим менән “Әлдә үҙемә генә хас холҡом бар” тигән интервьюһын кинәнеп уҡып ултырам да, очерк геройҙарының ғына түгел, иң элек, автор, билдәле профессиональ журналист, баш ҡаланың ике популяр баҫмаһы – “Уфимские ведомости” гәзитенең һәм “Уфа” журналының баш мөхәррире булараҡ, Галина Ғәзим ҡыҙының да үҙ характеры, холҡо булыуына инанам. Уның менән яҡындан таныш булмаған ҡайһы бер хеҙмәттәштәр өсөн киң мәғлүмәт сараларының байтаҡ күләмле сараларында ниңә тап ул етәкселек иткән баҫмаларҙың инициаторҙар, ойоштороусылар һәм илһамландырыусылар иҫәбендә алда барыуы сер булып ҡала.

Галина Ишмөхәмәтованың Мостай Кәрим менән “Әлдә үҙемә генә хас холҡом бар” тигән интервьюһын кинәнеп уҡып ултырам да, очерк геройҙарының ғына түгел, иң элек, автор, билдәле профессиональ журналист, баш ҡаланың ике популяр баҫмаһы – “Уфимские ведомости” гәзитенең һәм “Уфа” журналының баш мөхәррире булараҡ, Галина Ғәзим ҡыҙының да үҙ характеры, холҡо булыуына инанам. Уның менән яҡындан таныш булмаған ҡайһы бер хеҙмәттәштәр өсөн киң мәғлүмәт сараларының байтаҡ күләмле сараларында ниңә тап ул етәкселек иткән баҫмаларҙың инициаторҙар, ойоштороусылар һәм илһамландырыусылар иҫәбендә алда барыуы сер булып ҡала.


Һүҙҙе шунан башлайыҡ: Галина үҙе лә – бер урында туҡтап ҡал­маған, башҡаларҙы дәртләндереп, алға әйҙәгән мауығыусан, ижади фекер йөрөткән кешеләр плеяда­һынан. Мәҫәлән, Башҡортостан Республикаһында “Алтын ҡурай” халыҡ-ара конкурсы уҙғарыласағы тураһында күптәр бер нисә йылға алдараҡ, “Бөтә Рәсәй-2018” заманса журналистика форумында хәбәрҙар булғайны. Унда баш­ҡортостандар ошо проект менән та­ныштырҙы. Конкурсты ойоштороусылар (улар иҫәбендә “Уфа” журналы ла бар ине) Рәсәй һәм ха­лыҡ-ара киң мәғлүмәт сараларында, илдең күп быуатлыҡ тра­дицияларға һәм толерантлыҡҡа эйә булған йылдам үҫеүсе төбәге булараҡ, Башҡортостанды таны­тыуҙы маҡсат итеп ҡуйғайны. Мәғлүм булыуынса, тап ошо тема Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдең ижадында төп урынды биләй. Был конкурс рес­публиканың 100 йыллығына һәм башҡорт әҙәбиәте классигының тыуыуына 100 йыл тулыуға арналды.
Халыҡ-ара конкурс иғлан ителеү менән Рәсәйҙең бөтә тарафтарынан һәм сит илдәр­ҙән: Чехия, Канада, Ҡытай, Төркиә, Азербайжан, Мәс­кәү, Татарстан, Дағстан, Яҡутстан, Алтай, Хакасия, Мордовия, Красноярск крайы, Свердловск, Брянск өлкәләренән йөҙҙән ашыу эш килде. Уның төп өлөшө Г. Ишмө­хә­мәтова етәксе­ле­ген­дәге “Уфа” журналы коман­даһы иңенә төштө. Ошо баҫманың кабинеттары эштәрҙе туплау, конкурста ҡатна­шыу­сылар менән һөйлә­шеүҙәр алып барыу нөктәһенә әүерелде. Ебә­релгән эштәр менән шкафтар ғына түгел, баш мөхәррир бүлмәһендәге тәҙрә төптәре лә тулды. Галина коллегалары менән барыһына ла – эштәрҙе теркәргә лә, уҡып сығырға ла, баһаларға ла, һоҡ­ланырға ла, шатланырға ла өлгөр­ҙө. Йыш ҡына уның уҡытыу­сыларҙыҡы кеүек махсус журналға иң яҡшы эштәрҙе билдәләп яҙма ҡалдырыуын да күрә торғайным. Ә инде конкурста ҡатнашыусылар менән оҙайлы әңгәмәләргә күпме көс, ваҡыт, сабырлыҡ сарыфланыуын ойоштороусылар үҙҙәре генә белә.
Журналистар әҙерләгән Баш­ҡортостандың халыҡ шағиры Мос­тай Кәрим хаҡындағы мәҡәләләр циклы “Уфа” журналы редакцияһы коллективы тарафынан Ш. Хоҙай­бирҙин исемендәге премияға тәҡ­дим ителде. Әйтергә кәрәк, был – баш ҡаланың абруйлы журналы туплаған хазиналарҙың бәләкәй генә өлөшө. Журналистар Әлфиә Ибраһимованың, Зәйнәп Бәҙрие­ва­ның, Иван Бегманың, Алина Ғарипованың, Лилиә Зиминаның, Екатерина Климовичтың исем-шәрифе менән сыҡҡан һәр мәҡәлә, очерк йәки һүрәтләмә, Рита Ишния­зованың фоторепортаждары – һәр яҡлап оло табыш ул.
Башҡаларға баһа биреү өсөн кеше үҙе үрнәк булырға тейеш. Был йәһәттән баҫманың баш мөхәррире коллегаларына – ысын өлгө. Шағирҙың тыуыуына 100 йыл тулыр алдынан уның тыуған ере Ке­ләштә булып ҡайтҡан Галина Иш­мө­хәмәтова “Патриарх көҙө”н Мостай рухы менән һуға­рылып, уның ауылдаштарынан бөтмәҫ тәьҫо­раттар алып яҙған. Журналист шағирҙың ижадына уны ғүмеренең һуңғы көндәренә тиклем илһам­ландырған Дим киң­лектәре, ауылдаш­та­ры­ның быуатлыҡ йолалары һәм ғөрөф-ғәҙәттәре юҫығынан ҡараш ташлаған.
Келәште бик күп тапҡыр кемдәр генә һүрәтләмәһен, ләкин Ишмө­хәмәтованың ҡәләмен берәү менән дә бутау мөмкин түгел. Мостай Кәрим менән яҡшы таныш булғанғалыр, моғайын, ул ошо төбәкте шағир рухы әле лә ташлап китмәгәндәй итеп, бөтә нескә­легендә бирә алған. Бына ул йылмайып: “Иртәгә яңы көн тыуасағын белеп, ҡояш байышын ҡарарға яратам. Киләсәк тураһында һора­һалар, иртәгә мотлаҡ ҡалҡасаҡ ҡояш­ты иҫемә төшөрәм...” – ти. Гали­наның хәтерендә патриар­хыбыҙ тап ошондай донъяға йылмайып баҡҡан шәхес булып һаҡланып ҡалған.
“Һөйләш әле минең менән, Мос­тай!” тигән йәнә бер интер­вью­һының баш һүҙендә журналист эске кисерештәре менән уртаҡ­лаша: “Ҡайһы саҡта Мостай пла­нетаһы әлегә тиклем өйрәнелмәгән һәм серҙәре асылмаған тигән фекер тыуа. Бына кәштәнән уның ши­ғырҙар томын алып уҡый башлайһың һәм көтмәгәндә хис-тойғолар даръяһына сумаһың, әйтерһең дә, был юлдарҙы тәүге тапҡыр күреүең.
Бөгөн Мостай Кә­рим­дән нимә хаҡында һорашырға теләр инем?” Ошондай уйҙар менән Г. Ишмө­хәмәтова яҙыусы­ның ҡыҙы Әлфиә Кәримоваға юллана. Был интервью – ҡәләм оҫ­таһының тағы ла бер үҙенсәлекле табышы. Унда талантлы яҙыусы феномены тулыһынса асыла. Әйткәндәй, “Мос­тай яҙҙары” очеркында ла, ша­ғирҙың ейәне, М. Кә­рим исе­мендәге фондтың ойош­тороусыһы Тимербулат Кәримов менән “Һин янһаң, мин дә һүнмәҫмен!” тигән интервьюла ла оло әҙиптең тормошо һәм ижады тураһында ҡы­ҙыҡ­лы, мауыҡ­тырғыс мәғлүмәт бирелә.
Оҫта ҡулы менән ижад ителгән тап ошондай журналист яҙмалары сит илдәрҙәге колле­га­ларыбыҙҙы ла “Алтын ҡурай” ха­лыҡ-ара конкурсына йәлеп итеүҙә ҙур әһә­миәткә эйә булғандыр, тип уйлайым. Ә инде айырым редак­цияға килгәндә, юғары үҫешкән, маҡсатҡа ынтылышлы, көслө “Уфа” журналы коллективы башҡа тиҫ­тәләгән журналисты темаға яҡы­найтып, Баш­ҡорт­останды танытыу, ва­тандаш­та­рыбыҙ, бүтән илдәрҙә йәшәгән граждандар араһында уның абруйын нығытыу һәм арттырыу йәһәтенән үҙ һүҙен әйтә алған. Татыу, берҙәм баҫма коллективының бындай фиҙакәр хеҙмәте, ойоштороу эше Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге абруйлы премияға, һис шикһеҙ, лайыҡ.

Читайте нас