Бөжәктәрҙе лә, кимереүселәрҙе лә бөтөрөр сара бар

“Кыш-вредитель универсальное” тип аталған пробиотиклы дегет һабыны составын­да ҡа­йын дегете, майлы үҫем­лек кислота­ларының калий тоҙҙары һәм тәбиғи бактериялар бар. Был һабын тулы­һынса тә­биғи, бер ниндәй яһалма ҡатнашмалары, консерванттары юҡ. Дегеттең ҡорот­ҡос­тар­ҙы өркөткөс көсө арҡа­һында баҡ­сағыҙҙы зарарлы бөжәктәр, мәҫәлән, кеблә, колорадо ҡу­ңыҙы, талпандар, йәшелсә-емеш ҡорттары, энә­лек күбә­лә­генең ҡарыш­лауығы, оҙон­мо­рон­дар, киҫәрҙәр баҫып ала алмаҫ.

Был һабын бөжәктәрҙең кәүҙә­һен йоҡа ғына яры менән уратып ала ла тын юлдарын ҡап­лап, уларҙы һәләк итә. Ҡоротҡостарға ҡаршы көрәшеү өсөн 10 литр һыуҙа 200 – 400 мл (бер-ике стакан) дегет һабынын иретегеҙ, яҡшылап болғатығыҙ ҙа үҫенте­ләрегеҙгә һибегеҙ. Көрәште майҙа уҡ башларға кәрәк. Йәй буйы 10 көн һайын үҫемлектәрегеҙҙе эш­кәртеп тороғоҙ, быны аҙна һайын эшләһәгеҙ, тағы ла яҡшыраҡ.

Баҡсағыҙҙа ҡаты ҡорт (проволочник) булһа, сәсер алдынан картуф орлоғон дегет һабыны ирет­мәһенә һалып торорға кәрәк.

Составында файҙалы бактериялары булғанлыҡтан дегет һабыны үҫемлектәрҙең иммунитетын нығыта, ҡутыр, аҡ тап, сейәләге япраҡ бөҙрәлеге кеүек ауырыуҙарға ҡаршы тороусан­лығын арттыра.

Хуш, ҡырмыҫҡа

Баҡсағыҙҙа ҡырмыҫҡа күбә­йеп китһә, уның файҙаһына ҡа­рағанда зыяны арта, сөнки ул үҫемлек­тәрҙең һутын һура, тамырҙарын кимерә, сәселгән орлоҡтарҙы һәләк итә, еләк-емеш­те ашай. Иң насары – баҡ­сала кеблә үрсетә. Ҡырмыҫ­ҡалар кеблә бүлеп сы­ғарған татлыҡайҙы бик ярата, шунлыҡтан үрсе­һендәр өсөн бөтә шарт­тарҙы тыуҙыра. Үҙ сиратында кеблә картуф, ноҡот борсағы, ҡыяр, сөгөлдөр һәм арпа вирус­тарын таратыуы менән зыянлы.

Элек күп баҡсасылар ҡыр­мыҫҡаға ҡаршы зарарлы химик инсектицидтар ҡуллана тор­ғайны, ә хәҙер “Кыш-вредитель Муравей” тигән яңы тәбиғи препа­ратҡа өҫтөнлөк бирәләр. Уның составында ҡырмыҫҡаны ҡурҡыта торған ҡайын дегете, майлы кислоталарҙың калий тоҙҙары, файҙалы тәбиғи бактериялар бар. Баҡса ерендә ҡырмыҫҡа иләүҙәре күрһәгеҙ, уларға бер нисә ҡат ошо ирет­мәне (2 литр һыуға – 100 мл “Кыш-вредитель Муравей”) һибе­геҙ, ҡыр­мыҫҡалар баҡса­ғыҙҙан ҡасыр.

Сысҡан, кит-кит

“Кыш-Мышь” – сысҡан, һу­ҡыр сысҡан, ҡуян кеүек киме­реүсе­ләрҙе өркөтә торған дегетле сара. Был йәнлектәр баҡсаға бик йыш зыян килтерә. Ҡуяндар ағастарҙы кимерә, йәшелсәләрҙе, сәскәләрҙе ашай, сысҡандар әйберҙәрҙе, ашамлыҡты боҙа, сир тарата, тиҙәге менән бөтә ерҙе һаҫыта. Һуҡыр сысҡан үҫемлек тамыр­ҙарын ашамаһа ла, ер аҫтын йырып йөрөп, барыбер зыянлата, шулай уҡ ауырыу ҙа тарата.

Баҡсаға бындай йәнлектәр эйәләшһә, “Кыш-Мышь” тигән яңы препарат ярҙамға килер. Бел­гестәр уға дегет концен­тра­цияһын нәҡ кимереү­се­ләр­ҙе өркөтөрлөк кимәлдә һалған.

Сысҡанға ҡаршы көрәшеү өсөн бинаның мөйөштәренә препарат һеңдерелгән туҡыма йә поролон киҫәктәре һалып сығалар. Ағас-ҡыуаҡтарҙы ҡур­са­лау маҡсатында олондарҙы препарат һеңдерелгән сепрәк менән ураталар. Тик, артҡы тәпәйенә баҫһа, ҡуяндың 1,5 метр бейектәге олонға йә ботаҡтарға буйы еткәнен иҫтән сығармағыҙ. Етмәһә, ҡыш бейек-бейек көрт һалына. Һуҡыр сысҡанға ҡаршы йә уның соҡорҙарына препарат һең­дерелгән бысҡы вағын төшө­рөргә, йә бер биҙрә һыуға 3-4 стакан препаратты һалып, яҡшылап болғатырға ла ҡойорға кәрәк. Йәй эсендә ошоно 3-4 тапҡыр ҡабат­лағанда баҡсалағы һуҡыр сыс­ҡандарҙан ҡотолорға була.