Башҡортостандың Рәсәйҙә социаль-иҡтисади йәһәттән ныҡ алға киткән, агросәнәғәт тармағында йылдам үҫешкән, инвесторҙар йәлеп итеүҙә, төҙөлөш өлкәһендә күптәргә өлгө һаналған, шулай уҡ мәҙәниәттә лә, спортта ла яҡшы һөҙөмтәләр күрһәткән, ҡыҫҡаһы, һәр йәһәттән дә үҫеш кисергән алдынғы төбәктәрҙең береһе икәнен барыһы ла таный һәм белә. Йәшәйештә ифрат мөһим әһәмиәткә эйә мәғариф тармағы ла бөгөн бейеклектәр яулай икән, уны Башҡортостан Башлығы Радий Хәбировтың республикабыҙҙа алып барған аҡыллы сәйәсәтенең һөҙөмтәһе тип аңларға кәрәк.
Тырыш хеҙмәт юғары баһалана
Шуныһы ҡыуаныслы: Радий Хәбиров республика етәксеһе вазифаһында эшкә тотонғас, мәғарифҡа иғтибар бермә-бер артты. Мәҫәлән, белем биреү өлкәһендә идараны һәм кадрҙар сәйәсәтен камиллаштырыу буйынса комплекслы программа булдырыуға ҙур тырышлыҡ һалынды, ул әле лә матур ғына дауам итә.
Республикабыҙҙа мәктәптәрҙең матди-техник базаһын яҡшыртып, уларҙы тейешенсә йыһазландырып һәм инфраструктура менән тәьмин итеп төҙөү тәңгәлендә бихисап эш башҡарылды. 2020 йылға яңы объекттар һалыу, ғәмәлдәгеләрен үҙгәртеп ҡороу, капиталь төҙөкләндереү иҫәбенә уҡыу урындары булдырыу йөкләмәһе ҡуйылғайны, ә 2025 йылға иһә балаларҙың барыһы ла бер сменала уҡырға тейеш тигән бурыс йөкмәтелгәйне. Ҡыҫҡаһы, заманса мәктәп мөхите тыуҙырыу эше эҙмә-эҙлекле алып барыла. Дөрөҫөн әйткәндә, белем усаҡтарын төҙөү буйынса илебеҙҙә беҙҙең менән ярышырлыҡ бүтән төбәк юҡтыр. Хәҙер һәр бала заманса мәктәптә уҡый, уларға төплө белем һәм күркәм тәрбиә алыу өсөн һәр яҡлап та уңайлы шарттар тыуҙырылған.
Республика етәксеһе яңы эш форматы – “Мәғариф сәғәте”н аҙна һайын үткәреү зарурлығын билдәләне һәм үҙенең һүҙендә торҙо. Һөйләшеү һәр саҡ ҡыҙыу бара, унда сетерекле мәсьәләләр уртаға һалып тикшерелә, хәл ителә.
Педагогтарҙың август кәңәшмәһендә көнүҙәк һорауҙар күтәрелә, сөнки мәғариф йүнәлешендә бәләкәй һәм ҙур мәсьәлә юҡ. Уларҙың барыһы ла балаларҙың киләсәгенә туранан-тура бәйле.
Рәсәй Президенты Владимир Путин I–IV класс уҡыусыларын бушлай ҡайнар аш менән тәьмин итеү тигән тәҡдим индергәйне. Был тәңгәлдә Башҡортостан илебеҙҙә бүтәндәргә өлгө күрһәтте, быйыл республика Башлығы Радий Хәбиров хәстәрлеге менән иң беренселәрҙән булып 1 сентябрҙән башланғыс класс балалары түләүһеҙ туҡлана башланы.
Педагогтарға арналған төрлө байрамдарҙың күтәренке кәйефтә үтеүе – һөйөнөслө. Уҡытыусылар көнө, тәрбиәселәр көнө, йәнә 1 сентябрь – Белем көнө, 25 майға тура килгән һуңғы ҡыңғырау һәм башҡа тантаналар – шуға асыҡ миҫал. Беҙҙә “Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы” һөнәри оҫталыҡ республика конкурсы айырым баҫҡыста тора. Башҡортостан Башлығы ошо сараларҙың һәммәһендә лә ҡатнашырға тырыша, хәйер, бүтән ваҡытта ла ул мөғәллимдәр янында йыш була. “Тырыш хеҙмәт юғары баһаланырға тейеш!” Был – Радий Фәрит улының һүҙҙәре.
Ошо көндәрҙә Башҡортостан етәксеһе уҡытыусылар форумында: “Беҙҙә полилингваль гимназиялар барлыҡҡа килә башланы, бөгөн уларҙың икәүһе – Өфө ҡалаһында, берәүһе Стәрлетамаҡ ҡалаһында эшләй, ә йыл аҙағында иһә Нефтекама ҡалаһында дүртенсе полилингваль гимназия сафҡа инәсәк. Ҡыҫҡаһы, 2024 йылға хәтлем бөтәһе 15 полилингваль гимназия асыласаҡ”, – тип шатлығы менән уртаҡлашты. Уҡыусы баланы һәр яҡлап үҫтереүҙе күҙ уңында тотҡан әлеге белем усаҡтарын телгә алыу күпте һөйләй, был – республика етәкселегенең мәғариф тармағына өҫтөнлөклө йүнәлештәрҙең береһе булараҡ ҡарауы.
Әйткәндәй, ил Президенты тәҡдим иткән бихисап милли проекттар араһында “Мәғариф” өҫтөнлөклө милли проекты республикабыҙҙа уңышлы тормошҡа ашырыла. Ғәмәлдә ул иң мөһим урынды биләй һәм өр-яңы мәктәптәр, заманса балалар баҡсалары төҙөүгә, һәр береһенең матди-техник базаһын яҡшыртыуға һәм башҡа мәсьәләләрҙе ыңғай хәл итеүгә йүнәлтелгән. Милли проектҡа ярашлы, белем усаҡтарында уҡытыуҙың өр-яңы алымдары һәм программалары индерелә башланы, был тәңгәлдә уй-ниәттәр эҙмә-эҙлекле дауам итә. Заман башҡа – заң башҡа, тигәндәй, иҫкергән йәки ҡатып ҡалған эш алымдары үҙенән-үҙе юҡҡа сыға. Һөҙөмтәлә 2024 йылда уҡытыу сифаты буйынса тәүге тиҫтә ил исемлегенә инергә тейешбеҙ.
Ә инде Башҡортостанда ике тиҫтәнән ашыу мәктәптең һәм балалар баҡсаһының асылыуы – рекорд. Бындай йылдам эш тиҙлеге киләсәктә лә дауам итәсәк. Иҫке һәм туҙған мәктәптәр булмаһын, балалар уларҙа өшөп-ҡалтырап ултырмаһын, ҡыҫҡаһы, белем алыу өсөн тейешле шарттар тыуҙырыу өсөн беҙҙә барыһы ла эшләнә.
Республика етәксеһе белдереүенсә, мәғариф системаһының матди-техник базаһын яҡшыртыу – мөҡәддәс бурыстарҙың береһе. Шул уҡ милли проект сиктәрендә ҡабул ителгән сентябрь указы нигеҙендә киң төҙөлөш алып барыла. Етмәһә, йыл да ауыл мәктәбендә эшләгән уҡытыусыларға 600-әр мең һум күләмендә 100 грант тапшырырға ҡарар ителде. Быйыл ярҙам күләме лә, наградланыусылар һаны ла артты. 150 уҡытыусының һәр береһе 690 мең һум аласаҡ. Шулай уҡ олимпиадалар, конкурстар еңеүселәрен әҙерләгән һәм уҡыусылары Берҙәм дәүләт имтихандары йомғаҡтары буйынса юғары һөҙөмтәләр күрһәткән уҡытыусыларға ла премия биреү хәстәрләнде. Дәртләндереү саралары киләһе көндәргә ышанысты арттыра, өмөт уята. Шуға күрә яҡташтарыбыҙ Рәсәй кимәлендәге конкурстарҙа һынатмай.
Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров һәр кем өсөн асыҡ, урындарҙа осрашыуҙарҙан тыш ул социаль селтәрҙәрҙә лә ныҡ әүҙем.
Педагогтар һәр саҡ иғтибар үҙәгендә булыуҙарына Башҡортостан етәксеһе Радий Хәбировҡа сикһеҙ рәхмәт әйтә.
“Уҡытыусылар көнө алдынан бер төркөм хеҙмәт алдынғыларына илебеҙҙең һәм республикабыҙҙың дәүләт наградалары тапшырылды, шулай уҡ Бөтә Рәсәй конкурстарында еңеүселәр сертификаттар алып шатланды”, – тип яҙған бер уҡытыусы.
Кешенең һәр ҡаҙанышында иң беренсе уның ғаиләһе һәм уҡытыусыһы тороуын барығыҙ ҙа беләһегеҙ, тигәйне бер сығышында Радий Фәрит улы һәм күп педагогтарҙың исеме мәғарифтың “алтын фонд”ын тәшкил итеүен ҙурлап һөйләне, уларҙы өлгө итеп ҡуйҙы.
Көтөп алынған яңылыҡ – 2021 йылда мәктәптәрҙәге өсөнсө смена тулыһынса бөтөрөләсәк. Һүҙ ҙә юҡ, республикабыҙҙа был тәңгәлдә 2020 йылда ла маҡсатлы эш башҡарылды. Бынан тыш, 2024 йыл аҙағына, дөйөм алғанда, белем усаҡтарында 230 мең яңы урын барлыҡҡа киләсәк.
Төбәк етәксеһенең ауыл мәктәбе мәсьәләһенә айырым иғтибары – киләсәк тураһында хәстәрлек. Радий Фәрит улының һүҙҙәренә ҡарағанда, “Ауыл уҡытыусыһы” программаһын раҫлау тәҡдиме менән сығыш яһағандар.
Ауыл тигәндән, Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров, мәктәп автобустары мәсьәләһенә етди иғтибар бүлеп, алдан уйланылған сәйәсәт алып барыуын тағы бер тапҡыр иҫбатланы. Мәктәп автобусы водителенең төп бурысы – пассажирҙарҙы мәктәпкә имен-аман алып барып еткереү һәм өйҙәренә кире илтеп ҡуйыу, ә пассажирҙары – балалар. Шуны иҫәптә тотоп, водителдәрҙең һөнәри оҫталыҡтарына айырым талаптар ҡуйылды.
Ошо аныҡ миҫал республика етәкселегенең “Балалар – беҙҙең киләсәк!” принцибына тоғро булыуын аңлата.
Йыл һайын 10 иң яҡшы ҡала һәм 10 иң алдынғы ауыл мәктәбен билдәләп, гранттар тапшырыу республика мәғарифы үҫешенә ҙур йоғонто яһаясаҡ.
Заман үҙ талаптарын ҡуя. Республикабыҙҙа хатта ауыл мәктәптәрендә лә уҡыусы балаларҙың юғары тиҙлектәге интернет ҡулланыуы – ҙур ҡаҙаныш. Ҡыҫҡаһы, белем алыу өсөн бар уңайлыҡтар тыуҙырыу – Башҡортостан етәкселегенең уңышлы эш һөҙөмтәһе.