Белем һәм тәрбиә
21 Февраль 2021, 13:07

Илһөйәр ҙә, телһөйәр ҙә үҙҙәре!

Балаларҙы тормош сәскәләренә тиңләйҙәр. Минең өсөн дә Сибай гимназия-интернатында белем алған уҡыусыларым гөл-сәскәләр ише. Сәс толомдарына таҫмалар үргән, аҡ алъяпҡыслы ун беренселәрем юғарыға ынтыла, ижади баҫҡыстарға үрләй, ҙур уңыштарға ирешә, бәләкәй генә аҙымдар менән оло тормошҡа атлай... Беҙҙең класта тик уңғандар ғына уҡый, тип ғорурланам уҡыусыларым менән. Бөгөн мин класымдағы илһөйәр ҙә, телһөйәр ҙә ҡыҙҙарым менән таныштырмаҡсымын.

Балаларҙы тормош сәскәләренә тиңләйҙәр. Минең өсөн дә Сибай гимназия-интернатында белем алған уҡыусыларым гөл-сәскәләр ише. Сәс толомдарына таҫмалар үргән, аҡ алъяпҡыслы ун беренселәрем юғарыға ынтыла, ижади баҫҡыстарға үрләй, ҙур уңыштарға ирешә, бәләкәй генә аҙымдар менән оло тормошҡа атлай... Беҙҙең класта тик уңғандар ғына уҡый, тип ғорурланам уҡыусыларым менән. Бөгөн мин класымдағы илһөйәр ҙә, телһөйәр ҙә ҡыҙҙарым менән таныштырмаҡсымын.


Талантлы бала бөтә яҡтан да талантлы, тигән бер аҡыл эйәһе. Баймаҡ райо­ны­ның Әхмәр ауылынан уҡырға килгән Айгизә Әбдисова ла шун­дайҙарҙан. Ул үҙен гимназия-интернатта алтынсы йыл уҡыу дауамында төрлө яҡтан асты. Йәш­тәш­тәре араһында гуманитар фән­дәрҙе генә түгел, теүәл фәндәрҙе лә яҡшы үҙләштереүе менән айырылып тора. “Бишле” билдәләренә генә уҡыған ҡыҙ көндәлек дәрес­тәргә әҙерлә­неүҙән тыш, төрлө олимпиадаларҙа ҡат­на­шыуға ла ҙур иғтибар бирә.


Мәктәп, ҡала, республика күләмендә үткәрелгән саралар­ҙың уртаһында ҡайнай. Шуныһы ҡыуаныслы: был сара­ларҙа һәр ваҡыт еңеүсе исемен яулай. Фән олимпиадаларында, төрлө конференцияларҙа үҙ көсөн күп тапҡыр һынаны. Барлыҡ сараларҙың алыштырғыһыҙ алып барыусыһы ла ул. Ике йыл рәттән уҡыуҙа күрһәткән юғары күрһәт­кестәре өсөн “Йыл уҡыусыһы” тигән маҡтаулы исемгә лайыҡ булды.


Икенсе уңған ҡыҙыбыҙ – Йылайыр районының Байғужа ауылынан Нәфисә Сыңғыҙова. Ул беҙгә үткән уҡыу йылында ғына килеп ҡушы­лыуына ҡарамаҫтан, тиҙ арала йәштәштәре менән уртаҡ тел табып, гимназиябыҙҙағы мөхиткә яраҡ­лашып китте. Бар кешене ауыҙына ҡара­тырлыҡ оҫталығы, сәнғәти һүҙгә маһирлығы бар уның. Шиғырҙарҙы ла тулҡынландырғыс, йөрәк ҡыл­дарын ҡуҙғатырлыҡ, рух ҡанат­тарын талпындырырлыҡ итеп уҡый Нәфисә. Бәйгеләрҙә әүҙем ҡатна­ша, бәләкәйҙән бейеү менән шөғөл­ләнгәне лә әллә ҡайҙан күренеп тора. Матур бейеүе, нәфис һүҙгә әүәҫлеге бер кемде лә битараф ҡалдырмай. Ш. Бабич исемендәге “Халҡым өсөн” район конкурсында беренсе урын яулай. “Сибай һы­лыуҡайы” бәйгеһендә сығыш яһарға ла батырсылыҡ итте зирәк ҡыҙ. Тасуири һөйләү оҫталығы менән ҡала халҡын таң ҡалдырып, икенсе урын алды. Шулай уҡ Башҡорт дәүләт университеты тарафынан башҡорт теленән олимпиадала өсөнсө дәрәжәле дипломға лайыҡ булды.


Сәскә кеүек өсөнсө һылыуыбыҙ – Бөрйән районы Әбделмәмбәт ауылы ҡыҙы Гөлмирә Ғарифул­лина. Фәндәрҙе бер тигеҙ үҙләш­терә, шулай ҙа тел өйрәнеүгә өҫтөн­лөк бирә. Йылдан-йыл яңы үрҙәр яулай, тәжрибәһен арттыра. Бәләкәйҙән шашка серҙәренә төшөнөп үҫкән ҡыҙ республика кимәлендә икенсе урын яулаған. Үҙаллы көнсығыш бейеүҙәрен өйрәнеп, матур сығыш яһай, гимнастика, еңел атлетика менән дә шөғөлләнергә ваҡыт таба. Төрлө яҡлап һәләтле, хатта ҡул эштәренә, атап әйткәндә, ҡағыҙҙан һындар эшләүгә – топиарийға оҫта. Р. Ғарипов исемендәге республика уҡыу­ҙарында икенсе урын яуланы. Ҙур ҡаҙа­ныштарының береһе – “Урал батыр” эпосын уйын формаһында өйрәнеү өсөн инглиз һәм рус телдәрендә төҙөгән махсус карточкалары. Йыр бәйгеһендә лә үҙен һынап ҡарай Гөлмирә. Төбәк-ара “Урал аръяғы тауышы”нда ла ҡатнаша.


Тырышып белем алған, гимназия тормошонда ҡайнап йәшәгән, төрлө сараларҙа әүҙем ҡатнашҡан, ижади конкурстарҙа, республика олимпиадаларында яҡшы һөҙөм­тәләргә өлгәшкән уҡыусыларым менән сикһеҙ ғорурланам. Уларҙы ваҡытында күргән, үҫтергән, күңел­дәренә ҡанат ҡуйған, дәрт өҫтәгән уҡытыусыларҙың да өлөшө баһа­лап бөткөһөҙ ҙур. Тап ошондай эшһөйәр, тырыш, күптәргә өлгө булырлыҡ ҡыҙҙар менән еребеҙ матур һәм, әлбиттә, киләсәк – улар ҡулында.
Читайте нас