Белем һәм тәрбиә
23 Апрель 2021, 13:42

Туған телдә уҡыу – бәхет

20-се башҡорт гимназияһы алтын юбилейын билдәләне.

“Торатау” конгресс-холында Фатима Мостафина исемендәге 20-се Өфө ҡала башҡорт гимназияһының 50 йыллыҡ юбилейына арналған тантаналы сара үтте. Унда гимназия­ның төрлө йылдарҙағы сыға­рылыш уҡыусылары, ветеран уҡытыусылар, республика етәкселеге һәм ҡунаҡтар ҡатнашты. Сарала республика Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Азат Бадранов Башҡортостан Башлығы Радий Хәбировтың ҡотлау хаты менән таныштырҙы.


Өфө ҡалаһында беренсе баш­ҡорт мәктәбе 1970 йылдың 1 cен­тябрендә асыла һәм ҡала баш­ҡорттары өсөн көтөп алған оло тарихи ваҡиға була. Бер төркөм ата-әсәләр һис бер икеләнеүһеҙ ошо мәктәпте һайлай, балаларын ошо белем усағына уҡырға бирә һәм улар ошо ҡарарҙары өсөн килә­сәктә бер ҙә үкенмәй.


Заманына ҡарап мәктәптең исеме үҙгәрә. 1992 йылда белем усағы мәктәп-гимназия статусына эйә була, инновацион режимда эшләй башлай. 1999 йылда гимназияға кү­ренекле ғалим-педагог, 1955 – 1971 йылдарҙа мәғариф министры булған Фатима Хәмит ҡыҙы Мос­тафинаның исеме бирелә. Эйе, исе­ме үҙгәрә, әммә есеме һәм тәғә­йенләнеше һаҡлана: илле йыл дауамында белем усағы респуб­ли­кабыҙға бик көслө, билдәле зыя­лы­ларҙы, төрлө тармаҡ хеҙмәткәр­ҙәрен тәрбиәләүен дауам итә. Бөгөн ул – ҡалабыҙҙа бай тарихы һәм матур йолалары булған өлгөлө белем биреү учреждениеларының береһе.


Гимназия бик күп билдәле шә­хестәрҙе тәрбиәләп сығарған. Улар бөгөн мәғариф, мәҙәниәт, иҡтисад, дәүләт органдарында һәм башҡа өлкәләрҙә уңышлы эшләй, юғары ҡаҙаныштары менән ҡыуан­дыра. Юбилей айҡанлы конгресс-холдың фойеһында күргәҙмәләрен ойош­торған билдәле рәссамдарҙың – Азамат Ғариповтың, Йәлил Сөләй­мәновтың һәм Азат Ҡужиндың ошо гимназия тәрбиәләнеүселәре булыуы уҡ был һүҙҙәрҙең хаҡлығын дәлилләй.


Гимназияның 50 йыллыҡ юбилейына халыҡ зал тултырып килде. Байрам тантанаһын “Аҡбуҙат” балалар ҡурайсылар ансамбле (етәксеһе – Салауат Вәлиев) асты, гимназияның I-III кластарҙа уҡыған 38 уҡыусыһы матур итеп милли ҡоралыбыҙҙа башҡорт моңдарын яңғыратты.

Эйе, бында уҡытҡан уҡытыу­сылар һәр яҡтан да һәләтле, рухлы булыуы менән айырылып тора. Сарала уҡытыусылар коллекти­вының сәхнә тултырып бейеүе (етәксеһе Луиза Ғәлина) – әйткән­дәргә дәлил. Әйткәндәй, педагогтар коллективы яҡшы традицияларҙы һаҡлай һәм үҙҙә­ренең хаҡлы ялдағы хеҙмәт­тәш­тәренә оло хөр­мәт менән ҡарай. Был юлы ла ветеран уҡытыусылар иғтибар үҙә­гендә булды, уларға бүләктәр тапшырылды.


Байрамда Азат Бадранов бер төркөм хеҙмәт алдынғыларын Хөкү­мәт наградалары менән бүләкләне. Шулай итеп, башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Лилиә Бикбаева, инглиз теле уҡытыусыһы Диана Закирова – “Рәсәй Федера­ция­һының почетлы мәғариф хеҙ­мәткәре”, башҡорт теле һәм әҙә­биәте уҡытыусыһы Лариса Мортазина, технология уҡытыусыһы Гөлсөм Шафиҡова “Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған уҡы­тыусыһы” тигән маҡтаулы исем­дәргә лайыҡ булды.


Инглиз теле уҡытыусыһы Гүзәл Моратоваға – Башҡортостан Рес­публикаһының Почет грамота­һы, математика уҡытыусыһы Ме­нәүәрә Мәҡсүтоваға Башҡортостан Баш­лығының Рәхмәт хаты тапшырылды.


Марат Мөхәмәтйән улы Хафизов 1973 – 1980 йылдарҙа мәктәп директоры булып эшләгән. Быйыл көҙ 90 йәшен билдәләйәсәк хеҙмәт ветераны әле лә әүҙем йәмәғәт эшмәкәрлеге алып бара. Улар ошо мәктәпте тамамлаған Юлай Әбсә­ләмов менән гимназияның 50 йыл­лығына арналған китапты туплауға тос өлөш индергән.


– Һүҙ 20-се гимназияның 50 йыллығы тураһында ғына түгел, ә баш ҡаланың милли мәғрифәте үҫеше хаҡында бара. Сөнки уның дауамы булып баш ҡалабыҙҙың башҡа райондарында ла бер-бер артлы башҡорт мәктәптәре асылды. Шуға ла бөгөнгө сара – баш ҡаланың милли мәғарифы байрамы ул. Иҙел Агишев, Мөхәмәт Ис­ҡужиндың исемдәрен телгә алдылар. Улар балаларыбыҙ туған те­лендә һөйләшһен, аралашһын, фән нигеҙҙәрен өйрәнһен тип хыялланды. Ошо изге ниәттәре тор­мошҡа ашты – телен, ғөрөф-ғәҙәт­тәрен белгән быуын үҫте. Улар беҙҙең милләтебеҙҙең киләсәге, алтын фонды. Быға мин бик шатмын, – тине Марат Мөхәмәтйән улы.


Гимназияға төрлө йылдарҙа етәк­селек иткән директорҙарҙы – Туғыҙаҡ Йәһүҙинде, Марат Хафизовты, Вил Бәхтейәровты, Байыҡ Абдуллинды, Лира Камалованы, Ғәйнетдин Теүәлевте, Хисаметдин Хәйбуллинды, Альбина Баязитованы һәм Илдар Моталовты оло ихтирам менән иҫкә алды коллегалары. Ил ағалары Иҙел Аги­шевты, Мөхәмәт Исҡужинды бар йөрәктән рәхмәт әйтеп, хәтерлә­неләр. Ә бит заманында Рәми Ғарипов, Йыһат Солтанов, Рәшит Солтангәрәев, Әнүр Вахитов, Рәшит Шәкүр, Мәрйәм һәм Диҡҡәт Бураҡаевтар, Булат Рафиҡов кеүек ҡыйыу милләттәштәребеҙ, мәктәп­те асыуға ҙур өлөш индергән һәм, үҙҙәре лә өлгө күрһәтеп, балаларын уҡырға алып килгән. Бөгөн ана шул башланғысты дауам итеп, гимназияла билдәле шағирҙарҙың, яҙыусыларҙың, артистарҙың, дәү­ләт эшмәкәрҙәренең һәм башҡа рухлы ҡан-ҡәрҙәштәребеҙҙең балалары уҡыуы – ғәҙәти күренеш.


Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай рәйесе урынбаҫары Рөстәм Ишмө­хәмәтов депутаттар исеменән тәб­рикләп, гимназия директоры Зөл­фиә Ғәлийәноваға, химия уҡытыу­сыһы Зөлфиә Бураншинаға, рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Фир­ҙәүес Ҡотлогилдинаға, баш­лан­ғыс кластар уҡытыусыһы Гөл­нара Хәзиеваға – Башҡортос­тандың Дәүләт Йыйылышы – Ҡо­ролтайҙың Почет грамоталары, башланғыс кластар уҡытыусыһы Гөлназ Мөхәмәтйәноваға һәм баш­ҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡы­тыу­сыһы Эльмира Хәсәноваға Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайҙың Рәхмәт хаттарын тапшырҙы.


Рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыу­сылары Рәүфә Илһамова, Гөлназ Исхаҡова, тарих уҡытыуысыһы Гөлсирә Ҡаһарманова, физкультура уҡытыусыһы Вәзих Әфләтүнов Бөтә донъя башҡорттары ҡорол­тайының Почет грамотаһына лайыҡ булды.


Әйтергә кәрәк, был байрамда үҙ ғүмерен балалар уҡытыуға һәм тәрбиәләүгә арнаған уҡытыусы­ларҙың һәр береһенең тиерлек фиҙакәр хеҙмәте лайыҡлы баһа алды. Мәҫәлән, башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Әлфирә Әхмәтова, башланғыс кластар уҡытыусылары Рузана Нуриева, Зөһрә Ҡазыханова, Айгөл Кәлиева, Динара Латипова һәм математика уҡытыусыһы Нәсимә Көмөшбаева “Башҡортостан Республикаһының мәғариф отличнигы” күкрәк бил­дәһе менән наградланды. Шулай уҡ бик күп педагогтарҙың хеҙмәте Өфө ҡалаһы хакимиәтенең һәм Совет районы хакимиәтенең, Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының Почет грамоталары, Рәхмәт хаттары менән билдәләнде.


Тантана йыр-моң, дәртле бейеү­ҙәр, гимназия уҡыусы­ларының сығыштары менән үрелеп барҙы. Сарала Башҡортостандың халыҡ артистары Роберт Юлдашев, Рөстәм Ғиззәтуллин, Башҡортос­тандың атҡаҙанған артистары Ли­лиә Ишемйәрова, Урал Мортазин, Эльмира Юлдашева, шулай уҡ Артур Иҙелбаев, Ләйсән Мәзи­това, Айгөл Үтәгәнова, “Ант” төркөмө, Мостай Кәрим исемендәге Милли йәштәр театры актерҙары Илгиз Таһиров, Дания Ғөбәйҙуллина, Ильяс Ҡарабулатов һәм башҡа артистар, ижади коллективтар ҡат­нашты. Йөкмәткеле һәм матур кисә­не режиссер Зөһрә Бураҡаева ҡуйҙы.


Гимназияның 50 йыллығына арналған байрам сиктәрендә, Фатима Мостафина исемендәге му­зей­ҙа мәктәптең тәүге ойоштороу­сыларына арнап, таҡтаташ ҡуйыл­ды. Шулай уҡ байрамға килгән уның элекке уҡыусылары 20-се гимназияның ассоциацияһын бул­дырырға тигән тәҡдим индерҙе, һәм ул ыңғай хуплау алды.


Юбилей саралары артта ҡалды. “Ә һин унан ниндәй фәһем алдың?” – тип һорар уҡыусым. Мин һис ике­ләнеүһеҙ: “Туған телдә белем алыу – бәхет!” – тип яуап бирәм. Һәм үҙ балаларымдың ошо белем усағында уҡыуына ғорурланам. Милләттең үҫеше ошондай белем усаҡтарында башлана.


Сәбилә СӨЛӘЙМӘНОВА, 1985 – 1988 йылдарҙа Баш­ҡорт АССР-ының мәғариф министры:

– 20-се гимназияның юбилейына арналған байрам бик шәп үт­те. Шундай матур ойош­то­ролған, бер ниндәй ҙә ар­тыҡ хәрәкәт, һүҙ юҡ. Сара йөк­мәт­келе булды. Балаларҙың сығы­шына хайран ҡалып ултырҙым: ул бейейҙәр, ул йырлайҙар! Шул тиклем ҡурайҙа һәйбәт уй­найҙар, хатта араларында ҡыҙҙар ҙа бар. Ғөмүмән, 20-се гимназия ныҡ үҫкән. Саранан ҡәнәғәт ҡайттым.


Рәзилә НАФИҠОВА, ата-әсәләр исеменән:

– Афариндар уҡытыусы­ла­рыбыҙ! Юбилей кисәһендә күреп, һоҡланып ҡараным. Шул хәтлем матур, эстәлекле, мәғәнәле, иң мөһиме – халҡыбыҙҙың йолаларын күрһәткән бейеү ҡуйғандар. Башҡарыусылары башҡорт ҡа­тын-ҡыҙҙарына хас һығыл­малылығы, мөләйем ҡараштары, хатта саялыҡ бөрккән хәрәкәт­тәр менән бейеүҙе тулыһынса асып бирҙе. Бына, исмаһам, беҙҙең башҡорт уҡытыусылары!



Читайте нас