Нефтекама ҡалаһының үҫеш векторҙары тәҡдим ителде

Ултырышҡа тиклем Хөкүмәт ағзалары Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 80 йыллығы сиктәрендә мәңгелек утҡа сәскәләр һалды һәм геройҙарҙы бер минут тынлыҡ менән иҫкә алды. Ултырышты асып, Премьер-министр Нефтекаманың республиканың төньяҡ-көнбайышы сәнәғәт үҙәге булыуын билдәләне һәм муниципалитеттың социаль-иҡтисади үҫешенең айырым аспекттарына туҡталды.

Бөгөнгө көндә муниципалитетта Башҡортостан Башлығының һәм республика Хөкүмәте Премьер-министрының айырым социаль һәм инфраструктура объекттарын төҙөү, реконструкциялау һәм капиталь ремонтлауға менән бәйле 35  йөкләмәһе үтәлә. Мәҫәлән, 1225 урынлыҡ мәктәп, Әмзә ауылында янғын һүндереү-ҡотҡарыу часы төҙөлә. Күп кенә йөкләмәләр инвестиция проекттарын тормошҡа ашырыуға булышлыҡ итеүгә ҡағыла. Улар араһында, мәҫәлән, «Нефтекама» индустриаль паркын һәм «машиналар эшләү» тармағы буйынса белем биреү-производство үҙәген («НЕФАЗ» асыҡ акционерҙар йәмғиәте һәм Нефтекама машиналар эшләү колледжы) булдырыу, Нефтекама ит комбинатының производство цехтарын реконструкциялау һәм "Алға "әүҙем ял зонаһы" проектын тормошҡа ашырыу.

 Артабан Нефтекама ҡалаһы хакимиәте башлығы Эльдар Вәлидов үҙ сығышында ҡала биләмәһен һәм муниципаль берәмекте комплекслы үҫтереү пландары менән уртаҡлашты.

-  2030 йылға тиклемге осорға ҡала округының социаль-иҡтисади үҫеш стратегияһының төп йүнәлеше төҙөлә. Беҙ бында кешеләргә уңайлы эшләү, ғаилә менән ваҡыт үткәреү, ҡалабыҙға күсеп йәшәргә теләү өсөн уңайлы шарттар булдырыу өсөн барыһын да эшләйбеҙ, – тип белдерҙе ҡала округы башлығы. Нефтекама – республика иҡтисадында алдынғыларҙың береһе - халыҡ һаны, сәнәғәт производствоһы, инвестициялар буйынса дүртенсе. Уҙған йыл йомғаҡтары буйынса Нефтекама «тотороҡло иҡтисади үҫеш» номинацияһында еңеү яуланы һәм муниципаль инвестиция стандартын тормошҡа ашырыу буйынса республика муниципаль берәмектәре рейтингында беренсе урынды алды.

- Нефтекама иҡтисадын анализлау күрһәтеүенсә, һуңғы йылдарҙа сәнәғәт секторының 5 проценты тиерлек сауҙа һәм төҙөлөш өлкәһе файҙаһына бүленгән. Әгәр 2023 йылда сәнәғәт өлөшө 75 проценттан артһа, хәҙер ул 71 проценттан саҡ ҡына кәмерәк тәшкил итә. Шуға күрә «Нефтекама» йылдам үҫеш биләмәһенең һөҙөмтәлелеген арттырырға кәрәк, унда бөгөн майҙансыҡта 2,5 миллиард һумға тиерлек проекттар менән 30 резидент эшләй, - тип билдәләне Премьер-министр. Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары – төбәктең иҡтисади үҫеш һәм инвестиция сәйәсәте министры Рөстәм Моратов үткәрелгән анализ һөҙөмтәләре буйынса муниципалитетты үҫтереү векторҙарын тәҡдим итте.

БР Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары Урал Килсенбаев Нефтекама ҡалаһының мәғариф, мәҙәниәт һәм һаулыҡ һаҡлауҙы үҫтереү мәсьәләләренә ентекле туҡталды. Ҡалала 14-се биҫтәлә 1225 урынлыҡ яңы мәктәп төҙөлә, уны 2026 йылда сафҡа индереү планлаштырыла. «Мәктәп мәғариф системаларын модернизациялау» федераль программаһы сиктәрендә 2022 йылдан 15 мәктәп бинаһына капиталь ремонт үткәрелгән. Мәктәптәрҙә үҫеш нөктәһе, it-куб, мәктәп кванториум үҙәктәре булдырылған, пилотһыҙ авиация системалары проекты эшләй башлаған. «Сәләмәт йылмайыу» проекты сиктәрендә ике стоматология кабинеты асылған. 2025 йылда 2-се мәктәп «Иң яҡшы мәктәп ашханаһы-2025» Бөтә Рәсәй конкурсының республика этабында «Иң яҡшы ҡала мәктәбе ашханаһы» номинацияһында еңеүсе булған. «Йәштәр һәм балалар» яңы милли проекты, «Балаларға иң яҡшыһы" төбәк проекты сиктәрендә 2025 йылда Нефтекама ҡалаһының биш мәктәбе «Ватанды һаҡлау һәм хәүефһеҙлек нигеҙҙәре», «Хеҙмәт (Технология)» белем биреү программаларын тормошҡа ашырыу өсөн ҡорамалдар менән йыһазландырылған. Нефтекамала дүрт колледжда һәм өс филиалда 6,1 мең кеше белем ала. 2026 йылда «Профессионалитет» проекты сиктәрендә машиналар эшләү һәм төҙөлөш буйынса белем биреү кластеры булдырыласаҡ. «Профессионалитет» милли проекты сиктәрендә 2027 йылда Нефтекама күп профилле колледжының ятаҡ бинаһы, ә 2026 йылда Нефтекама машиналар эшләү колледжы бинаһы ремонтланасаҡ. 2027 йылға Нефтекама коррекция мәктәп-интернаты бинаһын капиталь ремонтлау планлаштырылған. Ағымдағы йылда «Ғаилә» милли проекты сиктәрендә федераль бюджеттан Нефтекама ҡалаһының үҙәк китапханаһына капиталь ремонт үткәрелгән. 2021 йылдан 2025 йылға тиклемге осорҙа биш объектта 40 миллион һумға тиерлек капиталь ремонт эштәре үткәрелә. 19 берәмек ҡорамал, шул иҫәптән флюорографик рентген аппараттары, һанлы маммограф һәм күсмә УЗИ-аппарат, ете берәмек санитар автотранспорт һатып алынған. Артабан төҙөлөш, транспорт инфраструктураһын һәм торлаҡ-коммуналь хужалыҡты үҫтереү аспекттары күтәрелгән. Дөйөм алғанда, ҡала мөхите сифаты индексы буйынса Нефтекама уңайлы ҡала мөхите булған ҡала булып тора, тип билдәләнде. Махсус ҡаҙна кредиттары иҫәбенә оҙонлоғо 32,6 км булған 2,4 миллиард һумдан ашыу суммаға канализация коллекторы реконструкциялана. Был 144 мең ҡала кешеһенә коммуналь хеҙмәттәр сифатын яҡшыртырға мөмкинлек бирә. Хәҙер «Нефтекама ҡалаһы биләмәһен комплекслы үҫтереү» проекты сиктәрендә төп канализация насос станцияһы төҙөлә һәм биологик таҙартыу ҡоролмалары реконструкциялана. Финанслау күләме 4,6 миллиард һумдан ашыу. Проект Нефтекама халҡын һәм предприятиеларын сифатлы һыу ағыҙыу хеҙмәттәре менән тәьмин итергә мөмкинлек бирәсәк. Ҡала округтары араһында Нефтекама автомобиль юлдары оҙонлоғо буйынса икенсе урынды биләй – ни бары 300 км ашыу. Шул уҡ ваҡытта урындағы әһәмиәттәге юлдарҙың 70 проценттан ашыуы нормала. Ағымдағы йылда юл эшмәкәрлеген тормошҡа ашырыу буйынса сараларҙы тормошҡа ашырыуға 84 миллион һум йүнәлтелгән, был 2024 йылдағы финанслау күләменән бер ярым тапҡырға тиерлек күберәк. Төҙөкләндереү өлкәһендә алты йыл эсендә «Уңайлы ҡала мөхитен булдырыу» федераль проекты сиктәрендә муниципалитетта 500 миллион һумға яҡын суммаға 31 йәмәғәт биләмәһе төҙөкләндерелгән. Ултырышта шулай уҡ ер һәм мөлкәт мөнәсәбәттәрен үҫтереү мәсьәләләре ҡаралды. Билдәләп үтергә кәрәк, ҡалала буш йәки өлөшләтә йөкмәтелгән сәнәғәт майҙансыҡтары, шул иҫәптән элекке заводтар биләмәләре байтаҡ резервта тора. Шул уҡ ваҡытта уларҙың күбеһенең инженер коммуникациялары бар. Ер участкаларын хужалыҡ әйләнешенә йәлеп итеүҙе мөмкин тиклем тиҙләтеү мөһим, тип билдәләнеләр ултырыш барышында. Муниципалитетта 2 меңдән ашыу ҡулланыусылар баҙары предприятиеһы эшләй. Юл буйы сервисының 48 объекты иҫәпләнә, шуларҙың һигеҙе һуңғы биш йылда индерелгән.

– МХО биләмәһенән Нефтекамаға ҡайтҡан 89 яугир социаль координаторҙың шәхси ҡарамағында. Шулай уҡ әүҙем режимда мәшғүллек хеҙмәте демобилизацияланған бөтә хәрбиҙәр менән үҙ-ара эш итә. Бөгөнгә 70 кеше уңышлы эшкә урынлаштырылған, уларҙың алтауһы үҙ эшен асҡан, берәүһе яңы һөнәр үҙләштерә, алты яугир реабилитация курсы үтә һәм һаулығын тергеҙә, - тип хәбәр итте спикер. Юрий Мельников билдәләүенсә, өҫтөнлөклө тәртиптә махсус хәрби операцияла ҡатнашыусыларға һәм уларҙың яҡындарына белем биреү сертификаттары бирелә. 1 ноябргә ҡарата Нефтекама мәшғүллек хеҙмәте төбәк иҡтисады талап иткән йүнәлештәр буйынса, шул иҫәптән «Кадрҙар» милли проекты ярҙамында, 134 гражданды уҡытыуҙы ойошторған.

- Ағымдағы йылдың һигеҙ айы йомғаҡтары буйынса Нефтекамала уртаса айлыҡ эш хаҡы 66 мең һум самаһы тәшкил итте, был республика буйынса уртаса күрһәткестең 92 процентын тәшкил итә. Эш хаҡы күләме буйынса 62 муниципаль район һәм ҡала округы араһында Нефтекама 19-сы урынды биләй, – тип билдәләне министрлыҡ вәкиле һәм килеп тыуған проблемаларға оператив яуап биреп, хеҙмәткәрҙәргә эш хаҡын кәметеүгә юл ҡуйған ойошмалар менән шәхсән эшләү кәрәклеген һыҙыҡ өҫтөнә алды. Нефтекама күп күрһәткестәр буйынса республиканың физкультура һәм спорт үҫешенең авангардында тора. Күмәк һәм профессиональ спортта, заманса инфраструктура булдырыуҙа һәм ҡала халҡын әүҙем йәшәү рәүешенә йәлеп итеүҙә ҡаҙаныштар бар. Былтыр «Амфибия» спорт комплексы сафҡа индерелде. Объект «Бизнес-спринт (мин спортты һайлайым)» федераль проекты сиктәрендә төҙөлгән. Бында хәҙер 2,5 меңдән ашыу кеше шөғөлләнә.

Муниципалитет ҡаты коммуналь ҡалдыҡтар менән эш итеү өлкәһендә реформаны тормошҡа ашырыуҙың яҡшы һөҙөмтәләрен күрһәтә. Ҡалдыҡтар йыйыу урындары һәм контейнерҙар менән тәьмин ителеш 100 процентҡа яҡын тәшкил итә. Ҡала хакимиәте көсө менән рөхсәтһеҙ сүплектәр тулыһынса бөтөрөлгән.

– Бөгөнгө фекер алышыу йомғаҡтары буйынса төп бурыс - Нефтекаманың социаль-иҡтисади үҫеш кимәлен күтәреүгә йүнәлтелгән саралар комплексын булдырыу. Докладтар һәм мәсьәләләрҙе тикшереү барышында тәҡдим ителгән бөтә тәҡдимдәр айырым «юл картаһында» сағылыш табасаҡ, – тип иҫкә төшөрҙө Премьер-министр һәм Нефтекаманың республика Хөкүмәте кураторы – төҙөлөш һәм архитектура министры вазифаһын башҡарыусы Артем Ковшовҡа тейешле эште ойошторорға ҡушты. Хөкүмәттең күсмә ултырышы эшен тамамлап, Андрей Назаров әйтелгән йүнәлештәрҙе тормошҡа ашырыу, шулай уҡ маҡсатлы модель индереү һөҙөмтәһендә тиҙҙән Нефтекама Башҡортостандың төньяҡ-көнбайыш өлөшөндә йәшәүселәр өсөн эшлекле әүҙемлек үҙәге була аласағына ышаныс белдерҙе.