Тарихыбыҙға вайымһыҙ булмайыҡ

Уны Башҡортостан Башлығы Хакимиәте етәксеһе Максим Забелин алып барҙы.

Бынан бер көн алда эш төркөмө ағзалары Ишембай районындағы Торатау шиханының элекке лагерь харабаларында булып ҡайтты, Башҡортостандың дәүләт архивында сәйәси репрессия ҡорбандары тураһындағы күргәҙмәне ҡараны, Башҡортостан Башлығы ҡарамағындағы Кеше хоҡуҡтары буйынса Совет ағзалары һәм Башҡортостандың Йәмәғәт паталаһы әүҙемселәре менән осрашты.

– Был залда тарихыбыҙға һәм уның һабаҡтарына битараф булмаған кешеләр йыйылған, беҙ үткәнебеҙҙең биттәрен берәм-берәм асыҡлайбыҙ, – тине инеш сығышында Максим Забелин. – Сәйәси ҡорбандар буйынса төп мәғлүмәт сығанаҡтары – архивтар. Төрлө йылдарҙа, айырыуса һуңғы бер-ике тиҫтә йыл эсендә тиҫтәләрсә мең кеше, туғандары һәм яҡындарының фажиғәле яҙмышы тураһында белергә теләп, уларҙа үҙ һорауҙарына яуап алды. Былар барыһы ла киләсәк быуындар өсөн бик мөһим һәм тарихыбыҙҙың ошо фажиғәле биттәре тураһында һис оноторға тейеш түгелбеҙ.

 – Тарихтағы аҡ таптарҙы айырыуса йәштәргә төшөндөрөү ауыр эш булып тора, – тине Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Граждандар йәмғиәтен үҫтереү һәм кеше хоҡуҡтары буйынса Совет рәйесе Валерий Фадеев. – Күптән түгел бер төркөм йәштәргә Бөйөк Ватан һуғышының Сталинград бәрелеш тураһында күрһәтеүҙәре тураһында яҙҙылар. Был һәм шулай уҡ холокост тураһындағы видеояҙмалар уларға ныҡ тәьҫир иткән. Баҡһаң, был турала белмәгәндәр икән. Ә бит күпме мәғлүмәт менән танышыу мөмкинлеге бар, ә йәштәр белмәй... Күрәһең, мәктәптәге уҡытыу эшендә ниндәйҙер яңылыш юлдан барабыҙҙыр.

Башҡортостандың Милли музейында 1920-1950 йылдарҙағы репрессиялар ҡорбандарына ҡағылышлы документтар тупланған ҙур фонд бар. Йыл һайын 30 октябрҙә, Сәйәси репрессиялар ҡорбандарын иҫкә алыу көнөндә, Милли архив күргәҙмәләр ойоштора, уларҙы мәктәп уҡыусылары һәм студенттар ҙа ҡарай. Республиканың күп кенә ҡала һәм райондарында репрессия ҡорбандарына мемориалдар ҡуйылған.

Фото: bashinform.ru.