

Уҙған аҙнала Өфөлә бер ир заказ биреү пунктында ҡатынға һөжүм иткән. Клиент тупаҫ рәүештә аҡсаны кире ҡайтарыуҙы талап итә, ә пунктҡа килгән икенсе ҡатын хеҙмәткәрҙе яҡларға маташҡанда, агрессор уға йоҙроҡтары менән ташлана. Тәфтиш органдары “Хулиганлыҡ” статьяһы буйынса енәйәт эше аса.
Алдаҡ таратыуҙа махсуслашҡан телеграм-каналдар, әлбиттә, һөжүм итеүсе - МХО ҡатнашыусыһы, тип белдереү мөмкинлеген ҡулдан ысҡындырмай.
Был – ялған! “Фактчекинг по-башкирски” телеграм-каналы хәлде асыҡлаған. Оператив-эҙләү саралары барышында полиция хеҙмәткәрҙәре ғәйепләнеүсене ҡулға ала. Ул такси водителе булып эшләгән 53 йәшлек урындағы кеше булып сыға. Ир ғәйебен танып күрһәтмәләр бирә. Тиҙҙән уны һаҡ аҫтында тотоу сараһы һайланасаҡ.
Бындай ялғандың маҡсаты асыҡ: Рәсәй армияһын һәм махсус хәрби операцияны дискредитациялау. Уяу булығыҙ һәм тикшерелгән мәғлүмәткә генә ышанығыҙ.
15 апрелдә дошман БПЛА-һы Стәрлетамаҡтағы предприятиеға һөжүм итте. Күп тә үтмәй “Аспекты Башкортостан”* тг-паблигында Стәрлетамаҡ хакимиәте башлығы Эмиль Шәймәрҙәновтың ошо дрон һөжүме ваҡытында цехта биш кешенең эшләүе хаҡында хәбәр итеүе тураһында яңылыҡ баҫылып сыҡты. Ошо уҡ мәғлүмәтте “Газета.Ру” һәм “БИЗНЕС ФМ” баҫтырып сығара. Әммә был дөрөҫ түгел.
Ысынбарлыҡта, был ғәҙәттән тыш хәл тураһында баҫмаларҙа (15 апрелдә) Шәймәрҙәновтың бер генә комментарийы ла юҡ. Ул көндәге бөтә яңылыҡтар тураһында төбәк башлығы Радий Хәбиров ҡына хәбәр итә – башҡа рәсми комментарийҙар булмай.
“Цехтағы биш кеше” тураһындағы мәғлүмәт актуаль түгел. 2025 йылдың 4 ноябрендә Эмиль Шәймәрҙәнов Стәрлетамаҡ нефть химияһы заводына дрондар һөжүме тураһында комментарий биргәндә ошо фраза яңылыҡтарҙа була.
“Аспекты Башкортостан”* администраторҙары йә даталарҙы бутаған, йә паника тыуҙырыу өсөн иҫке цитатаны аңлы рәүештә ҡулланған. Ә ҡалғандары тикшереп тормай ғына тотоп ала.
Мессенджерҙарҙа, имеш, Башҡортостан мәғариф министрының беренсе урынбаҫары С.В. Антипина ҡул ҡуйған документ тарала. Был ялған хатҡа ярашлы, республиканың мәғариф ойошмалары уҡырға йөрөгән-йөрөмәгәндәрҙе контролдә тотоуҙы көсәйтергә, баһаларҙа “ташламалар” булдырмаҫҡа, хәрби комиссариаттарға бөтә уҡыуҙан сығарылған студенттар тураһында мәғлүмәттәр тапшырырға тейеш. Бынан тыш, ведомствоға студенттарҙы уҡыуҙан ҡыуыу урынына академик отпускка йәки ситтән тороп уҡыуға күсереүгә алмашҡа Рәсәй Оборона министрлығы менән оператив контракт төҙөргә тәҡдим итергә тәҡдим ителә.
Был документ тулыһынса ялған.
Башҡортостан Республикаһының рәсми органдары бындай күрһәтмәләр бирмәгән. Электрон почта адресында хата, хаттың номеры урыны иһә буш ҡалдырылған – был реаль ведомство бойороғо өсөн мөмкин түгел.
Уҡыу йорттарында бушап ҡалған урындарҙы ветерандар һәм МХО-ла ҡатнашыусылар биләйәсәк. Әммә граждандарҙың льготалы категориялары өсөн закон менән айырым квоталар һәм бүленгән бюджет урындары ҡаралған. Фейк авторҙары Рәсәйҙә мәғариф системаһының нисек эшләүен бөтөнләй аңламай.
Был ЦИПСО контроле аҫтындағы ресурстарҙың ялғаны студенттар һәм ата-әсәләр араһында паника тыуҙырыу маҡсатында эшләнә. Әгәр һеҙ был файлды чатта йәки социаль селтәрҙә алһағыҙ, уны артабан ебәрмәгеҙ һәм провокацияға бирелмәгеҙ.
Уҙған аҙнала йәмәғәтсе һәм таксист Альберт Рәхмәтуллин үҙенең каналында Лариса Егорова тигән кешенең комментарийын баҫтырып сығарған. Ул Шакшала “Уңайлы ҡала мөхитен булдырыу” программаһы буйынса Хәтер скверында плитканы һәм йәйәүлеләр юлдарын алмаштырыуға асыулана, ә эргәлә юлдарҙың соҡорло булыуын күрмәйҙәр, балалар өсөн ял һәм, ғөмүмән, районда төҙөкләндереү менән “барыһы ла насар”, ти. “Йәмәғәтсе” үҙен торлаҡ-коммуналь хужалыҡ өлкәһендә эксперт итеп күрһәтергә ярата, ләкин был юлы төҙөкләндереү программаһының эшен бер нисек тә аңлатмайынса, бындай комментарийҙы баҫтырып сығарыуҙы хуп күрә.
Лариса Егорованың ысынлап та Шакша биҫтәһендә йәшәү-йәшәмәүен белмәйбеҙ, әммә, әйҙәгеҙ, был программаның нисек эшләүен һөйләйек.
"Уңайлы ҡала мөхитен булдырыу" – федераль программа. Төҙөкләндереү өсөн объекттарҙы халыҡ үҙе асыҡ тауыш биреү аша һайлай.
Кешеләр аныҡ ихаталар, скверҙар һәм йәмәғәт киңлектәре өсөн тауыш бирә. Тап ошо йылда Шакша халҡының күпселеге Хәтер скверы өсөн тауыш бирә. Шуға күрә унда эштәр бара.
Юлдар айырым программалар һәм айырым бюджеттар буйынса ремонтлана. Был төрлө сығым статьялары.
Әгәр кемдер аҡсаны тейеш түгел урынға түгә тип уйлай икән – был хәлде үҙгәртеүҙең иң ябай ысулы: киләһе тапҡыр тауыш биреүҙә әүҙемерәк ҡатнашыу һәм үҙ объекттарын тәҡдим итеү.
*иноагент тип танылған.