Радий Хәбиров йәнә позицияһын нығыта

Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров даими рәүештә төрлө федераль рейтингтарҙа үҙенең позицияларын нығытып тора. Был юлы ул губернаторҙарҙың “Госсовет 2.0” XXII сәйәси тотороҡлолоҡ рейтингында урынын яҡшыртты. Аналитик материалды “Минченко Консалтинг” холдингы эксперттары әҙерләгән. Улар билдәләүенсә, федераль парламент кампанияһы алдынан губернатор корпусының тотороҡлолоғо күтәрелә – әлеге ваҡытта төбәк башлыҡтарының береһе лә отставкаға китеү хәүефе юғары булған “ҡыҙыл зона”ға инмәй.

Радий Хәбиров та ағымдағы рейтингта позицияларын нығытҡан, уның сәйәси тотороҡлолоғо юғары – “йәшел зона”ла тип баһалана. Тимәк, Башҡортостан Башлығы федераль үҙәк менән ныҡлы бәйләнешкә эйә. Шул иҫәптән уның 2026 йылға Дәүләт Думаһына һайлау кампанияһының әүҙем фазаһы алдынан республикала ыңғай эске сәйәси фонды тәьмин итеү оҫталығы билдәләнә.

Радий Хәбиров традицион рәүештә Башҡортостандың тышҡы иҡтисади бәйләнештәрен нығытыуҙа юғары әүҙемлек күрһәтә. Башҡортостан етәкселеге Абхазия, Белоруссия, Үзбәкстан һәм Тажикстан менән халыҡ-ара хеҙмәттәшлекте һәм партнерлыҡты әүҙем алға этәрә. Башҡортостан эшҡыуарҙарҙың мәнфәғәттәрен дә алға ҡуялар. Әммә был республика өсөн генә түгел, ә бөтә Рәсәй бизнесы өсөн дә яҡшы тышҡы сауҙа аҙымы. Һөҙөмтәлә Евразия киңлегендә алдан әҙерләй һәм уңайлы логистик позициялар биләй белгән кеше еңә.

Башҡортостандың халыҡ-ара көн тәртибе эҙмә-эҙлекле бәйләнештәр тығыҙлығын арттыра. Радий Хәбиров командаһы өсөн был күптән инде төбәктең конкурентлыҡ һәләтен күтәреү ҡоралы. Тышҡы бәйләнештәр аша республика бер юлы бер нисә мәсьәләне хәл итә: үҙ проекттарын алға этәрә, яңы логистик сылбырҙарҙа нығына, ил эсендә һөйләшеү позицияларын көсәйтә.

Бекабадта берлектәге башҡорт-үзбәк технопаркын тормошҡа ашырыу – төп йүнәлештәрҙең береһе булып тора. 2026 йылдың апрелендә Радий Хәбиров етәкселегендәге Башҡортостан делегацияһы Ташкентта “Иннопром Үҙәк Азия” күргәҙмәһендә сәнәғәт кооперацияһын үҫтереүгә һәм Үзбәкстан республикаһы партнерҙары менән аныҡ инвестиция проекттарын башлауға йүнәлтелгән көн тәртибе менән ҡатнашты.

Бынан тыш рейтинг Радий Хәбировтың яһалма зиһенде үҫтереүҙәге визионер ролен дә һыҙыҡ өҫтөнә ала. Ул губернаторҙар араһында яһалма зиһен үҫеше буйынса лидерҙарҙың береһе булып тора. Башлыҡ ҡарамағында Һанлы үҫеш һәм яһалма зиһен технологияларын индереү мәсьәләләре буйынса совет булдырылды, ул медицинаға, етештереүгә, дәүләт идаралығына инновациялар индереүҙе күҙәтә.

Башҡортостан Башлығы ҡушыуы буйынса яҡын арала республикала яһалма зиһенде үҫтереү буйынса комплекслы программа әҙерләнәсәк һәм раҫланасаҡ. Төбәк кимәлендә яһалма зиһен индереүҙә ике өҫтөнлөк билдәләнгән. Беренсеһе – иҡтисадта ЯЗ-сервистар эшләү һәм индереү өсөн мөхит булдырыу. Был кадрҙар менән тәьмин итеү, Евразия ғилми-белем биреү үҙәге базаһында лабораториялар селтәрен үҫтереү, ғәмәли тикшеренеүҙәргә федераль финанслауҙы йәлеп итеү. Икенсеһе – Дәүләт идаралығы системаһына яһалма зиһен индереү.

Эксперт рейтингында билдәләүҙәренсә, губернаторҙар өсөн яңы үҫеш нөктәләрен эҙләү һәм ресурстарҙы иҡтисади ҡатмарлыҡтар контексында ҡулайлаштырыу, финанс ауырлыҡтарын протест кәйефенә әйләндереүҙе булдырмау мөһим. Был йәһәттән шуны билдәләп үтергә кәрәк: Башҡортостан сәнәғәт кластерҙары һаны буйынса алдынғылыҡты биләй. Башҡортостан етәкселеге башланғысы менән республикала Рәсәй продукцияһы реестрына индерелгән үҙ пилотһыҙ аппараттарын сериялы етештереү яйға һалынды. Ғәмәлдә бөгөн беҙҙең төбәк пилотһыҙ осоу аппараттары буйынса терәк майҙансығы һәм Рәсәйҙең махсус хәрби операцияла ҡатнашыусыларға һәм уларҙың ғаилә ағзаларына ярҙам сараларын тормошҡа ашырыу буйынса алдынғы субъекты булып тора.

Радий Хәбировтың рейтингта позицияһын нығытыу буйынса үҙ фекере менән “Берлек” геосәйәси тикшеренеүҙәр үҙәге эксперты-аналитигы Александр Купцов уртаҡлашты.

– Губернаторҙарҙың тотороҡлолоғо рейтингында Радий Хәбировтың үҙ позицияларын нығытыуы – Башҡортостан етәкселегенең һуңғы йылдарҙа эҙмә-эҙлекле төҙөгән идара итеү моделенең законлы һөҙөмтәһе булып тора. Һүҙ төбәк эсендә ағымдағы социаль-иҡтисади мәсьәләләрҙе хәл итеү тураһында ғына түгел, ә республиканың оҙайлы ваҡытҡа конкурентлы өҫтөнлөктәрен булдырыу хаҡында ла бара.

Бөгөн Башҡортостандың позицияларын нығытыуға булышлыҡ иткән факторҙарҙың береһе – әүҙем тышҡы иҡтисади эшмәкәрлек. Республика постсовет киңлегендәге дәүләттәр, шул иҫәптән Үзбәкстан, Беларусь, Тажикстан һәм Абхазия менән хеҙмәттәшлекте эҙмә-эҙлекле киңәйтә. Хәҙерге заман төбәк-ара һәм халыҡ-ара конкуренция шарттарында логистика, сәнәғәт кооперацияһы һәм инвестиция үҙ-ара эш итеүҙә перспективалы урындарҙы алдан биләй алған территориялар еңә.

Үҙәк Азия йүнәлешендә эшләү айырыуса мөһим. Башҡортостан ниәттәр тураһында декларацияларға ҡул ҡуйыу менән генә сикләнмәй, ә ғәмәли проекттарға иҫәп тота. Бекабадта башҡорт-үзбәк технопаркының үҫеше өлгө булып тора, ул сәнәғәт кооперацияһы һәм республика предприятиелары продукцияһын яңы баҙарҙарға сығарыу өсөн майҙансыҡ була ала. Башҡортостан делегацияһының “Иннопром. Үҙәк Азия” күргәҙмәһендә ҡатнашыуы шулай уҡ төбәк властарының аныҡ иҡтисади һөҙөмтәләргә өлгәшеүгә йүнәлешен күрһәтә.

Шуныһы мөһим, төбәктең халыҡ-ара әүҙемлеге бөгөн имиджлы түгел, ә иҡтисади инструмент булып тора. Тышҡы бәйләнештәр аша республика инвестициялар йәлеп итә, предприятиеларҙың экспорт мөмкинлектәрен киңәйтә, бизнес өсөн үҙ-ара эш итеүҙең яңы каналдарын булдыра һәм Евразия иҡтисади киңлегендә үҙ позицияларын нығыта. Бындай стратегия Башҡортостанға Рәсәйҙең иң динамик субъекттарының береһе булып ҡалырға мөмкинлек бирә һәм, һис шикһеҙ, төбәк командаһының эш һөҙөмтәлелеген баһалауға йоғонто яһай, – тине ул.

Фото: "Башинформ".