Быйылғы көҙҙөң октябре “Башҡортостан” гәзите редакцияһына оло юғалтыу килтерҙе: баш мөхәррир урынбаҫары Самат Ғәлимйән улы Ғәлин мәңгелеккә фани донъянан китте. Бөгөн уның вафатына – 40 көн...
Самат Ғәлимйән улы сығышы менән Әбйәлил районының Хәлил ауылынан. Ул – бар ғүмерен журналистикаға арнаған шәхес. Хәбәрсе булараҡ, хеҙмәт юлын Сибай ҡалаһында нәшер ителгән “Атайсал” төбәк гәзитендә башлай. Артабан “Башҡортостан” гәзитендә эшләне, 2013 – 2015 йылдарҙа Әбйәлил районының “Осҡон” гәзитенең баш мөхәррире һәм Әбйәлил районының мәғлүмәт үҙәге директоры булды. 2015 йылда “Башҡортостан” гәзитенә кире ҡайтып, баш мөхәррир урынбаҫары булараҡ хеҙмәт юлын дауам итте.
Самат Ғәлимйән улы хеҙмәттәштәре күңелендә һәр ваҡыт алсаҡ, ярҙамсыл, ихлас күңелле кеше булып һаҡланыр. Был иҫтәлектәр ҙә шуға дәлил. Коллегабыҙҙың ғаиләһенең, яҡындарының ауыр ҡайғыһын йәнә бер уртаҡлашабыҙ һәм сабырлыҡ, ныҡлыҡ теләйбеҙ.
Киләсәккә уй-ниәттәре ҙур ине...
Ысын мәғәнәһендә эскерһеҙ, ярҙамсыл, ихлас кеше ине ул Самат Ғәлин. Әленән-әле командировкаларға сығып, республика тормошо, замандаштарыбыҙ тураһында мәҡәләләр әҙерләр булды. Тиҙ һәм сифатлы итеп яҙып тапшыра торғайны. Мәҡәләләрен кабинетыма индереп һала ла: “Тағы командировкаға сығам әле, апай, Айрат (фотохәбәрсе) менән. Фәлән районға барып әйләнергә кәрәк, гәзиткә яҙылыуҙы ойоштороу тураһында ла һөйләшәһе бар...” – тиер ине.
Ул ижад иткән һүрәтләмәләр, мәҡәләләр, репортаждар гәзиттең йөкмәткеһен байытты. Киләсәккә эш һәм тормош пландары, уй-ниәттәре ҙур ине уның. Һауығып эшкә сығыуын көттөк, әммә бүлмәһенең ишеге һаман бикле килеш ҡалды...
Ә редакция офисында нисек етеҙ атлап йөрөр ине Самат. Оҙон коридорҙың үрге осонан уҡ йылмайып, ҡул болғап, матур итеп иҫәнләшер булды ул...
Редакция хеҙмәткәрҙәре ҡатнашлығындағы байрам кисәләрендә лә тотош коллективты дәртләндереп, кинәнеп бейеп-йырлап, ихлас күңел аса белде. Ә кәүҙәһе, үҙен тотоштары — хас артистарса. Тауышы ла бит, профессиональ дикторҙарҙыҡы кеүек, яғымлы, матур ине...
Самат хаҡында “ине” тип яҙыуы ла ҡыҙғаныс. Ул бик иртә китте. Ауыр юғалтыу — яҡындары өсөн дә, беҙҙең өсөн дә...
“Башҡортостан” гәзитенең яуаплы секретары.
“Үҙебеҙҙең яҡҡа ҡайтырмын ул...”
Октябрҙең ул иртәһе ауыр хәбәр менән башланды һәм тотош көн шул ауыр тойғо баҫымында үтте...
Беҙ Самат Ғәлимйән улы менән 1993 йылдан таныш булдыҡ. Төркөмдәшем Земфира Ишбаева менән БДУ-ның беренсе курсын тамамлап, Сибайға, бер нисә йыл элек кенә асылған “Атайсал” гәзитенә практика үтергә барғайныҡ. Коллектив бәләкәй генә – алты-ете кеше. Самат ағайыбыҙ (беҙ баштан шулай тип өндәштек) яуаплы секретарь ине. Ул саҡта уҡ бик бөхтә, модалы кейенеүе хәтерҙә ҡалған: оҙон итеп алдырылған сәсе, ҡара оҙон плащы айырыуса иҫтә. Эшкә етеҙлеге лә шул заманда уҡ һалынғайны.
Артабан йыл һайын йәйгеһен ошо гәзиттә практика үтеп, диплом алып ҡайтҡас, ысын коллегалар булып киттек.
Әбйәлилдә эшләгән йылдарында ла, уның да, беҙҙең дә ғаилә Өфөгә күскәс тә, коллегалар булараҡ, бик йылы аралаштыҡ, Сибайҙы, гөрләп торған йәш саҡтарҙы һағынып иҫләп ала инек.
Һуңғы ике йылдан ашыу ваҡыт бер редакцияла эшләргә насип булды. Ошо ҡыҫҡа ғына ваҡыт эсендә әллә күпме райондарҙа эш сәфәренә барып өлгөргәнбеҙ икән: Благовар, Бишбүләк, Мәсетле, Дыуан, Ҡыйғы, Иглин, Стәрлетамаҡ, Нефтекама, Краснокама, Ҡалтасы... Командировкалар мәлендә лә, эштә лә ул һәр ваҡыт үҙен хәстәрлекле кеше итеп танытты. Юл бит кешенең кем икәнен бик асыҡ күрһәтә, юлда кешеләр бер-береһенә асылып һөйләшә.
Бергә барған һуңғы командировкабыҙ быйыл мартта, әлеге зәхмәт башланғанға тиклем, Ҡалтасы районына булды. Йылы яҙғы көн ине. Айрат Нурмөхәмәтов фотоға төшөргән арала тышта көтөп, һөйләшеп торҙоҡ.
– Беҙ Өфөнән тыуған ергә күсеп ҡайтырбыҙ ул... – тине Самат Ғәлимйән улы.
– Өфөнө бер ҡасан да артыҡ оҡшатманым. Үҙебеҙҙең яҡҡа ҡайтҡы, туғандар менән аралашып, бергә-бергә йәшәге килә. Ике аҙна элек бер апайым саҡырғайны, ҡайтып йөрөп килдек, был аҙнала икенсе апай, аят уҡытам, ти. Ҡайтып булмай, гел юл йөрөргә алыҫ бит, шуға күрә күсеп ҡайтырғамы икән, тип уйлана башланым...
– Хаҡлы ялға сыҡҡас та өлгөрөрһөгөҙ әле...
– Юҡ, хаҡлы ялды көткөм килмәй. Ғүмер үтә бит, һылыу...
– Эш буламы һуң? Ҡайҙа төпләнергә уйлайһығыҙ инде?..
– Эш табылыр әле. Ә ҡайҙа ҡайтырға икәнен уйлайым әле, Магнитҡамы... Әбйәлилгәме...
Әйткәндәй, Самат Ғәлимйән улы редакциялағы үҙенән кесе һәр ҡатын-ҡыҙ коллегаһына “һылыу” тип өндәште, яҡын итеп, һеңле кеүек күреп әйтә ине был һүҙҙе. Алсаҡлығы, ихласлығы, йылмайыу балҡыған көләс йөҙө, шаяртыуҙары менән иҫтә ҡалыр инде беҙҙең күңелдәрҙә...
“Ҡайтырға уйлайым. Магнитҡамы... Әбйәлилгәме...” тигәйне. Һәм ул, ысынлап та, Әбйәлиленә ҡайтып китте... Бөтөнләйгә. Мәңгегә.
Хәтирәләр йылы, яҡты, онотолмаҫ...
Самат ағайға бәйле күп ваҡиғалар хәтергә төшә. Барыһы ла шундай йылы, яҡты, онотолмаҫ...
Ул балаларға ҡарата ғәжәп иғтибарлы, хәстәрлекле ине. Мәғариф бүлегендә бергә эшләгән йылдар. Минең ҡыҙым 20-се башҡорт гимназияһында беренсе класта уҡый башланы. Дәрестән һуң редакцияға килә лә кабинетҡа инеү менән иҫнәргә тотона. Быны күргән Самат ағай тәүге көндәрҙә үк башҡа бүлмәләрҙән артыҡ ултырғыстарҙы алып инеп, балаға шәп “урындыҡ” яһап ҡуйҙы. Ҡыҙым килеп, сәй эсә лә, аяҡ кейемен һалып, хужаларса эре генә шул урындығына ятып йоҡлап китер ине. Самат ағай ингән берәүгә: “Тауышланмағыҙ, бәләкәс йоҡлап алһын”, – тип шыбырлар ине.
Балаларҙы үҫтергән ваҡытта табиптарға күрһәтеү, белгестәргә сират проблемаһы килеп тыуғанда ла, Самат ағайҙың күп ярҙамы тейҙе. “Ҡана, еңгәңә шылтыратайым әле. Моғайын, берәй яйы сығыр”, – тип медицина тармағында эшләгән ҡатыны – үҙе кеүек үк ихлас, хәстәрлекле Зөһрә ханым менән һөйләшеп, мәсьәләне йәһәт кенә хәл итеп ҡуйыр ине.
Ошо һәм башҡа һәр ғәмәле аша редакцияла электән һаҡланып килгән өйҙәге кеүек йылылыҡты, туғанлыҡ мөхитен нығытып, һәр беребеҙҙең күңел бөтөнлөгөн хәстәрләп торҙо, бер йылмайыуы менән кәйефте күтәреп ебәрер ине.
Мин генә түгел, Самат ағайҙың изгелектәрен күргән, осраған һайын шаян һүҙҙәрен ишеткән ҡыҙым менән улым да илап алды, уның бик иртә арабыҙҙан китеүен ишетеп.
Рәхмәттәребеҙ рухығыҙға доға булып барып торһон, Самат ағай...