“Тыуған өйөмә ҡайтҡым килмәй...”

Редакцияға хат яҙған Айгөлгә 18 йәш кенә әле. Бер яҡтан ҡараһаң, был ваҡытҡа кеше тулыһынса үҙаллы, ҡылыҡтарына яуап бирерлек, холоҡ-фиғеле формалашҡан шәхес булып үҫешә. Әммә әлегә ул тормоштағы хәл-ваҡиғаларҙы “насар”  йәки “яҡшы” тип кенә баһалай, сөнки, берҙән, алтын урталыҡты билдәләрҙәй тормош тәжрибәһенә эйә түгел, икенсенән, үҫмерлек максимализмы ла үтеп бөтмәгән. Әйҙәгеҙ, Айгөлдөң хатына күҙ һалайыҡ.

“Мин ғаиләлә иң өлкән бала, мәктәптә уҡыған ике ҡустым, өс йәшлек һеңлем бар. Туғандарым менән атай – башҡа, әсәй – бер. Әсәйем миңә ике йәш саҡта атайымдан айырылған һәм миңә һигеҙ йәш булғанда ошо кешегә тормошҡа сыҡты.

Үгәй атайҙы насарлап та, маҡтап та һүҙ әйтә алмайым, ҡы­рыҫыраҡ, аҙ һүҙле кеше. Мине ҡыйырһытманы ла, шул уҡ ва­ҡыт­та яҡшы һүҙ ҡушып, хәлемде һорашып ултырыуын да иҫлә­мәйем. Әсәйем һәр ваҡыт уға ярап йәшәргә тырышҡан кеүек. Ғаиләбеҙҙә мин электән үҙемде ят бауыр кеүек тойҙом. Бала саҡ­та быны төшөнөп етмәй инем, хәҙер инде бик яҡшы аңлайым.

Бына ике йыл инде мин яҡын ҡалалағы медицина колледжында уҡыйым. Аҙна һайын ауылға ҡайтырға тырышам. Тик өйҙә мине артыҡ һағынып көтмәйҙәр кеүек. Шәмбе һәм йәкшәмбе көн­дәре бөтмәҫ-төкәнмәҫ эш менән үтә: аҙна буйы йыйылған керҙе йыуам, өйҙө йыйыштырып, иҙән йыуам, мунса яғам, ҡустыларҙың мәктәп кейемен – салбар-күл­дәктәрен үтекләйем, бүлмәләш ҡыҙҙарға күстәнәскә берәй тәмлекәс бешерһәм, мотлаҡ ҙур ғаиләбеҙ өсөн дә әҙерләргә тейешмен. Дөрөҫөн әйткәндә, ауылдағы эштән арып килеп, биш көн уҡыу барышында ял итәм, тиергә кәрәктер.

Был хаҡта нилектән ныҡлап уйлана башланыммы? Күптән түгел бүлмәләш ҡыҙым ял көнөнә үҙҙәренә ҡунаҡҡа алып ҡайтты. Иҫем китеп йөрөп килдем. Ата-әсәһе, беҙҙе оло ҡунаҡтай күреп, тәмле аштар, әллә нисә төрлө ҡамыр ризыҡтары бешереп ҡар­шы алды. Мунса әҙер, өй таҙа, йылы. Мин өйрәнелгән ғәҙәт буйынса “Берәй нәмә эшләшергә кәрәкмәйме?” тиһәм, әсәһе “Юҡ, юҡ, һеҙ бит ялға ҡайтҡанһығыҙ, рәхәтләнеп ял итегеҙ” тип кенә тора. Аптырап, әхирәтемдән: “Һин өйҙә бөтөнләй эшләмәйһең­ме әллә?” – тип һорап ҡуйҙым. “Әлбиттә, ярҙам итешәм. Әле бит баҡсала эш бөткән, шуға артыҡ мәшәҡәт тә юҡ”, – тип яуапланы.

Йәкшәмбе көнө әхирәтемдең әсәһе ике-өс төрлө бәлеш бе­шер­ҙе (беҙ ҙә ярҙам иттек, әлбит­тә), тағы әллә ниндәй тәм­лекәс­тәр менән сумкаһын тултырҙы. Атаһы машина менән туҡта­лыш­ҡа алып барып, оҙатып ҡалды. Уларҙағы йылы ғаилә мөхи­тенә, “балам” тип өҙөлөп то­роуҙарына күҙем ҡыҙып ҡайт­тым. Әсәйем ҡасан миңә шулай йылы итеп өндәште, хәлемде һорашты икән? Мин уларға хеҙ­мәт­се ролендә генә кәрәк ке­үек­мен. Әллә яңылышаммы икән? Һәр хәлдә, әхирәтем менән үҙем­дең тормошомдо сағыштырып, хәҙер өйгә лә ҡайтҡым килмәгән кеүек...

Айгөл, 18 йәш”. 

Ә һеҙ Айгөлгә ниндәй кәңәштәр бирерһегеҙ, бәлки, был фекерҙәр башҡалар өсөн дә фәһемле булыр.

Нәсих Хәлисов фотоэтюды.

Фотоның мәҡәләгә ҡағылышы юҡ.